Voor de harddenkende Rotterdammer

Onder het motto ‘Denk groots, denk Rotterdam’ kun je vanaf vandaag stemmen op een van de vijf ideeën voor het Stadsinitiatief. Iedere Rotterdammer vanaf 12 jaar krijgt daarvoor een stemformulier in de bus. Voor deze eerste ronde heeft de gemeente 4 miljoen euro gereserveerd; in de komende jaren is er maximaal 12 miljoen euro voor meer goede ideeën. Volgens de verantwoordelijke wethouder is dit een fantastische impuls die de stad energie geeft. Tegelijkertijd roept het – in deze tijd waarin de broekriem aangehaald wordt – vele vragen op.
Rotterdam zit in een grootse financiële crisis. Er is ten eerste halverwege 2011 een uitgavestop bij de gemeente afgeroepen, want er moet dit jaar 180 miljoen bezuinigd worden, en de volgende jaren nog meer. Er wordt daarnaast 90 miljoen uit de spaarpot geleend om tekorten bij Sociale Zaken & Werkgelegenheid aan te vullen. De komende 4 jaar wordt er 59 miljoen bezuinigd op Zorg en Welzijn, en alleen al dit jaar is er 17 miljoen minder voor cultuur.
In het licht van zulke bezuinigingsbedragen is 4 miljoen voor de juiste inspiratie wellicht niet veel geld. Bovendien mogen Rotterdammers zelf uitmaken waar dat geld aan wordt uitgegeven. Persoonlijk wil ik dolgraag een luchtsingel vanaf Centraal Station naar Noord, en nóg liever een goed functionerende stadsboerderij. Ook rust voor alle kinderen lijkt me super, en ik ben altijd voor een eerbetoon aan Rotterdammers. En hoewel een Rotterdamse online jukebox-wiki niets voor mij is, doet deze vast veel mensen een groot plezier.
Populisme voor linkse hobby’s
Toch moet het voor alle Rotterdammers die deze plannen nog niet kennen (wat een groot deel is van de 540.700 ontvangers) een rare brief zijn die vandaag op de mat valt. Ik ben benieuwd of ze positief verrast zijn door deze vijf initiatieven voor alle Rotterdammers. Zullen ze trots zijn dat daar, mede door hun stem, 4 miljoen naartoe gaat? Zijn ze blij dat ze worden betrokken bij de totstandkoming van deze, in hun ogen ongetwijfeld culturele, projecten? Populisme voor linkse hobby’s, dat kan alleen in Rotterdam.
We leven in tijden waarin veel maatschappelijke en culturele organisaties hun hoofd niet boven water kunnen houden. Duurzame organisaties met waardevolle, uitgekristalliseerde ideeën en functies zullen verdwijnen. Dat gebeurt niet vanwege een gebrek aan kwaliteit, maar omdat het te verdelen budget zo veel minder is. De verantwoordelijke wethouder, Korrie Louwes van Arbeidsmarkt, Hoger Onderwijs, Innovatie en Participatie, betoogde mei 2011 daarentegen: “Juist in tijden van crisis en bezuinigen is het ongelofelijk belangrijk dat er ruimte is voor eigen initiatieven.”
Visieloos
Het Stadsinitiatief past in een grootse traditie van wethouders die via een prijsvraag hun naam willen verbinden aan de stad. Het afgelopen decennium hadden we Pastors’ Groeibriljanten (25 miljoen, 200.000 per project), de Groene Duimen van Bolsius (2,5 miljoen, 64 projecten) en het Rotterdam Idee van Kaya (0,5 miljoen, 76 projecten waarvan 23 gerealiseerd). Ondanks dat de laatste het kleinste bedrag uitkeerde, ging het vooral daar financieel mis. Dat moest ook wel, aangezien het geld domweg op de rekening van mensen met een goed idee werd gestort. De eerste twee initiatieven deden het beter, al was het maar omdat ze door hun wijkgebonden aanpak probleemgestuurd waren. Het huidige Stadsinitiatief van Louwes lijkt daarentegen compleet richtingloos. “Het moet iets te maken hebben met sport, buitenruimte of cultuur”, zei de wethouder in de Metro. Wie verder kijkt en de 12 beoordelingscriteria goed doorneemt, zal verbaasd zijn dat juist deze 5 initiatieven eruit zijn gekomen.
Deze stad heeft grote problemen, zoals armoede, analfabetisme, leegstand, slechte scholing en gebrek aan sociale cohesie. Dát zijn onderwerpen waar we goede ideeën voor kunnen gebruiken, terwijl met dit stadsinitiatief de gemeente ongericht geld uitgeeft, in een tijd waarin zij bezuinigt op basale zaken als zorg.

illustratie: Jet H.H. Crielaard

Een nieuw subsidieloket
De inschrijftermijn voor een Stadsiniatief was kort, wat het verzinnen van een goed nieuw plan vrijwel onmogelijk maakte. Alle 5 de nominaties zijn ideeën die er al waren voordat het Stadsinitiatief er was. Bij de voorwaarden staat alleen dat “het stadsinitiatief niet in aanmerking komt voor subsidie indien de aanvraag valt onder een andere gemeentelijke regeling en voorliggende voorzieningen kunnen worden toegekend”, of als “er reeds een subsidie aan is verleend”. Het lijkt me sterk dat deze 5 ideeën op geen enkele andere manier in aanmerking konden komen voor subsidie en nog nergens anders aangeklopt hadden. Dit Stadsinitiatief is voor deze ideeën gewoon een nieuw subsidieloket, en een heel flinke ook. Ik hoop in ieder geval dat de deelnemers in dezelfde voorwaarden gelezen hebben dat “bij initiatieven die de openbare ruimte betreffen de gemeente de regie op de uitvoering heeft.”
Schijndemocratie
Dan het grootse gebaar: het betrekken van de burger. In de hele wereld blijft het spook rondwaren van volksreferenda, en zeker bij D66. Daarbij gaf wethouder Louwes tijdens de nominatie van de laatste 5 aan dat bij het verzamelen van de stemmen ”alles geoorloofd is”. Ongetwijfeld bedoelde zij dat grappig, maar zijn dat de soort referenda die de D66 voorstaat? Op die manier gaat de prijs niet naar degene met het beste idee, maar naar degene met de meeste organisatiekracht (net zoals we een paar jaar geleden bijna zaten opgescheept met GeenStijl-chips na een merkwaardige democratische impuls bij een chipsfabrikant). Niemand in politiek Rotterdam gelooft trouwens dat de uitslag bindend is, ook al staat dat in de Algemene Bepalingen. Denk maar terug aan de gênante vertoning rondom de keuze voor de architect van het stadskantoor, waarbij de directeur van het NAi op Cruijffiaanse wijze moest uitleggen dat het ontwerp dat nergens de meeste stemmen had gekregen tóch de winnaar was. Het Stadsinitiatief is daarom geen vorm van burgerparticipatie, maar een dure aflaat. Het biedt een legitimatie voor de actie van de gemeente bij gebrek aan visie en eigen verantwoordelijkheid.
Onverantwoord
Op de grootse site van de stadsinitiatieven staat dat de gemeente “innovatiekracht graag wil benutten voor de verdere ontwikkeling van de stad. Daarom worden bestaande subsidiebudgetten nu benut voor goede ideeën van Rotterdammers zelf en dus voor zaken die de Rotterdammers echt belangrijk vinden.” Klaarblijkelijk worden de budgetten daar op dit moment niet voor gebruikt. Ik verkeerde in de veronderstelling dat voor gefundeerde keuzes van overheidsuitgaven de gemeente enorme organisaties heeft opgetuigd. Bij deze mensen is hopelijk de aandacht, ervaring en kunde aanwezig om plannen als de 5 nominaties te beoordelen en daar een redelijke subsidie voor ter beschikking te stellen, en niet gelijk 4 miljoen. Deze mensen voldoen kennelijk niet, en de burger wel.
Maar op grond waarvan moeten zij kiezen? Bij de landelijke politieke verkiezingen nemen burgers zelden de moeite de verkiezingsprogramma’s door te nemen. Bij de stadsinitiatieven kan dat überhaupt niet: van de 5 nominaties zijn er van 4 geen projectplannen op de site te vinden, laat staan een begroting. Kiezen moet daarom op basis van wervende teksten en mooie plaatjes. We mogen niet kiezen met ons hoofd, maar enkel met onze onderbuik. Niet dat ik wil betogen dat de burger niet mee mag doen. Ik denk juist dat op de juiste manier uitgevoerde co-creatie met de actieve burger een zeer waardevol instrument is. Het Stadsinitiatief vind ik daar alleen geen goed voorbeeld van.
Populistisch, visieloos en onverantwoord, dat is groots denken in Rotterdam.
Maar met leuke initiatieven.
Moge de beste winnen!
Illustratie: Jet H.H. Crielaard

Voordat je verder leest...

Wij kunnen alleen bestaan dankzij support van lezers. Help jij ons om onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk te blijven maken? Vanaf 6 euro per maand ben je supporter!

Nee, ik lees eerst het stuk verder

Léon van Geest

Léon van Geest

Léon van Geest is Rotterdams ondernemer. Hij heeft zijn eigen eenmans-ontwerpbureau en hij is mede-eigenaar van Rotterdam ByCycle en Rotterdam ArchiGuides. Hij is ook lid van de Rotterdamse debatleiderspool.

Profiel-pagina
Lees 29 reacties
    1. Profielbeeld van Inge Janse
      Inge Janse

      Aha. Chrome vindt de website notoir onbetrouwbaar. Ook firefox vertrouwt het niet, maar na wat onhandigheden kan ik tóch stemmen. Technisch is het stadsinitiatief blijkbaar ook niet helemaal optimaal in elkaar gezet.

  1. Profielbeeld van Inge Janse
    Inge Janse

    Vrees niet, Léon! De PvdA to the rescue!

    “De PvdA in Rotterdam twijfelt aan de uitvoering van het zogeheten stadsinitiatief, een plan waarin Rotterdammers de ruimte krijgen ideeën voor de stad te leveren. De coalitiepartner wil het idee van D66 niet torpederen, maar wil donderdag van verantwoordelijk wethouder Korrie Louwes (D66) wel weten of het winnende initiatief planologisch uitvoerbaar is.”

    http://www.telegraaf.nl/binnenland/11657569/__Twijfel_over_stadsinitiatief__.html

    1. Profielbeeld van Léon van Geest
      Léon van Geest

      Maar wat nou, planologisch uitvoerbaar? natuurlijk. Dat lijkt me geen probleem.
      (het lijkt ze daarbij ook maar om 1 idee te gaan)
      Met een minimaal aantal stemmers hebben ze een punt. Maar dat hadden ze dan van te voren af moeten spreken. Lijkt me trouwens totaal onhaalbaar, 35% = 200.000 mensen. dat halen ze bij de provinciale verkiezingen nog niet eens. Ik vind 10% realistischer en zou ik knap vinden.
      En ook deze criticasters lijken niet door te hebben dat niet iedereen 4 miljoen heeft aangevraagd…

    2. Profielbeeld van Eeva Liukku
      Eeva Liukku

      “De PvdA vraagt zich af of de initiatieven, zoals de loopbrug vanaf Centraal Station naar de Hofbogen, wel langs de instanties zijn gegaan die daar planologisch gezien over beslissen. ”

      Huiswerk slecht gedaan. In de structuurvisie voor het Central District van DS+V staat allang een verbinding gepland voor fietsers en voetgangers die het station via het Schiekadeblok met Pompenburg verbindt. Hier te vinden: http://docs1.eia.nl/mer/p22/p2245/2245-021ontwerpstructuurvisie.pdf

      1. Profielbeeld van Léon van Geest
        Léon van Geest

        Wellicht vragen ze zich ook af of het plan met de hef planologisch wel klopt :-)

  2. Profielbeeld van Suzanne Rietveld
    Suzanne Rietveld

    Ik ben ook een van de deelnemers aan stadsinitiatief Rotterdam met mijn project DoorDeWijks. Tot nu toe is mijn reactie wel positief. Er zijn veel leuke initiatieven naar boven gekomen en samenwerking wordt zeker bevorderd. Wij zelf hebben leuke en nuttige contacten met collega’s. Ook hebben wij een stipnotering gekregen van de board en stond er in de feedback van Stadsinitiatief dat zij het advies aan het College geven om te onderzoeken hoe mijn initiatief uitgebreid kan worden zonder dat het tot structurele kosten zal leiden voor de gemeente. Wordt vervolgd dus…..

    1. Profielbeeld van Léon van Geest
      Léon van Geest

      Dat is fijn om te horen. Daar is een stadsinitiatief voor bedoeld, en toont dat veel goede plannen niet gelijk 4 miljoen nodig hebben. De juiste contacten, haalbaarheidsonderzoeken en dingen als coachen kunnen veel mensen met goede ideeën verder helpen.
      Veel succes met het vervolg!

  3. Profielbeeld van Fleur
    Fleur

    Wat gebeurt er eigenlijk als nog geen (bijvoorbeeld) tien procent van de stemgerechtigden stemt? Dat zou toch blijk geven van een gebrek aan steun van die burger waar de beleidsmakers het over hebben? Is daar een bepaling over?
    (Ik ben sowieso erg nieuwsgierig naar de stemmenopbrengst en overweeg na lezing van bovenstaande mijn stem aan te wenden om te zwijgen.)

      1. Profielbeeld van Polderitus
        Polderitus

        Helaas slechts de keus uit 5 ja-mogelijkheden en geen enkele mogelijkheid om nee of tegen te stemmen. Op deze wijze wordt gesuggereerd dat een Rotterdammer inspraak heeft. Feitelijk zou een dergelijke stemming slechts gedoogd mogen mogen indien een quorum wordt behaald en zeker bij non-interesse zouden dit soort initiatieven en zwerkdenken van pseudo-creatievelingen, zonder omhaal moeten worden uitgezwaaid. Trouwens waarom geen peuters stemgerechtigd en leeftijdsgrens pas vanaf 12 jaar??? Kabouterplannetjes en kabouter stemmetjes. Die 4 miljoen kunnen vast beter worden besteed maar niet ondenkbaar dat er reeds een paar ton zijn opgesoupeerd aan arbeidsuren, faciliteiten etc. en het ‘team’.

    1. Profielbeeld van Marianne van de Velde
      Marianne van de Velde

      Hmm dat is zeker een interessante vraag! Ik zit zelf tot aan mijn oksels in het culturele wereldje, dus nauw betrokken en inmiddels Stadsinitiatief-moe. Mijn vriend daarentegen ontving donderdag de brief van de gemeente, vroeg aan mij wat het was, kreeg geen bevredigend antwoord (tja) en gooide de envelop zonder te openen bij het oud papier. Het zou me niet verbazen als heel veel Rotterdammers hetzelfde doen.
      Maar of de gemeente daar openheid over geeft, wanneer de stemmen geteld zijn, dat vraag ik me af.

  4. Profielbeeld van Inge Janse
    Inge Janse

    Intrigerende reactie van PvdA-gemeenteraadslid Peter van Heemst op het bestaansrecht van het Stadsinitiatief trouwens. Dat spook van de volksreferenda is blijkbaar ook aanwezig bij coalitiebesprekingen.

    1. Profielbeeld van Bart van der Zande
      Bart van der Zande

      Dat eindeloze ge-hobby. Hele argumenten worden vervangen met het woord hobby, dan is verdere uitleg onnodig. Dat initiatief van jou, dat is een hobby. Jouw idealen, dat zijn hobbies. Stelletje hobbyisten!

  5. Profielbeeld van Léon van Geest
    Léon van Geest

    Ook goed geregeld: Alle initiatieven hebben een school op Zuid (waar helaas maar weinig van de initiatieven plaatsvinden) toegewezen gekregen. Deze school kan ze helpen met werven. Helaas bestaan sommige scholen uit 200 kinderen, anderen uit 2000…

    1. Profielbeeld van Inge Janse
      Inge Janse

      Ah, de obligate en bijna altijd mank lopende ontwikkelingshulp van het stadhuis voor zuid. Ik dacht al, waar blijft die voetnoot.

  6. Profielbeeld van Miki
    Miki

    Het is opvallend dat de dag dat er gestemd kan gaan worden voor deze vijf projecten samenvalt met de datum dat er voor de allerlaatste keer Rotterdamse buurtinitiatieven kunnen worden ingediend (vb. De Delfshavense duiten). Zoals de schrijver terecht opmerkt: er is nog heel veel te doen in Rotterdam. Misschien had iemand als project moeten aandragen dat buurtbibliotheken niet gesloten zouden worden. Dat is immers een “project” dat jarenlang gedeeltelijk door het publiek werd gefinancierd: de lezers. Ach, misschien kan mijn rusteloze Rotterdamse ziel wel een “stiltepunt” gebruiken. “Bah!Humbug!”

  7. Profielbeeld van Bart van der Zande
    Bart van der Zande

    Het punt dat er leuke initiatieven zijn in de stad ben ik het enorm mee eens. Toch waren het dit jaar vooral ideeën die er al waren en die het stadsinitiatief als kans zagen. Wellicht dat er nu mensen zijn die het gemist hebben en denken, daar wil ik volgend jaar aan mee doen. Om vervolgens, met meer tijd, echt werk te gaan maken van hun plan voor de stad. Hopelijk komen er volgend jaar nog meer nieuwe plannen en daardoor een nog indrukwekkendere etalage van goeie ideeën in/uit/voor de stad.

    Het grote nadeel vind ik los van de eerder gegeven kritiek dat de ideeën die niet door zijn niet meer onder de aandacht blijven. Zoals Inge voorstelt kunnen zij wellicht opzoek naar steun uit de markt. Ik stel me zo voor dat deelname aan het initiatief zou kunnen betekenen dat veel ondernemers de kans krijgen hun idee te toetsen en presenteren op een ‘groot’ podium, wat een momentum zou kunnen creëren. Een steun in de rug die zou kunnen helpen, ook zonder subsidie. Gezien de rol van regisseur die de gemeente graag wil zouden ze denk ik meer bezig moeten zijn met het zichtbaar maken en steunen van initiatieven in de stad dan dat ze een flink deel van de aandacht opeisen. Nu ligt de nadruk vooral op de winnaar waarvan de arm straks fier de lucht in wordt getrokken door Korrie Louwes.

    Overigens hoeven de initiatieven niet de volledige vier miljoen te gebruiken en zal het overige geld voor dit jaar terug vloeien te goede van andere stadsinitiatieven van deze editie. Wat geld betreft zou er dus ook nog winst in kunnen zitten voor andere initiatieven. Hoe dit zal gaan is nog onduidelijk, dus ik ben benieuwd.

    1. Profielbeeld van Léon van Geest
      Léon van Geest

      Helemaal eens. De gemeente zou de rol van regisseur moeten vervullen.
      En als het niet tevreden is over de manier waarop de subsidies verdeeld worden (wat mevr. Louwes suggereert) moeten ze dat intern constructief oplossen.

      Je laatste punt klopt ook. Maar er is helaas is er bepaald dat er maar 1 winnaar is. 2 partijen een kleiner bedrag lijkt veel redelijker.

      Of het volgend jaar doorgaat is natuurlijk zeer de vraag. Politieke winden waaien waar ze willen. En er wordt in de wandelgangen van het stadhuis flink gemopperd… Het geld is enkel gereserveerd, dat zegt niets.

  8. Profielbeeld van Han Goan Lim
    Han Goan Lim

    Als initiatiefnemer van het helaas niet genomineerde Stadsinitiatief voorstel ‘PROEFTUIN HOFBOGEN ROTTERDAM’ – ARTPARK sta ik ondanks de crisis en bezuinigingen achter het Stadsinitiatief. Ons plan ‘Artpark’ is niet zomaar een idee maar een toekomstgericht kunstplan. Met dit plan menen we een zinvolle investeringsbijdrage aan de stad en het culturele klimaat te kunnen leveren . . . . . . We gaan door, zoeken een andere locatie en doen volgend jaar misschien weer een aanvraag.

    1. Profielbeeld van Inge Janse
      Inge Janse

      Grappig dat je doorgaat en ‘volgend jaar misschien weer een aanvraag’ doet. Is het niet mogelijk om dit via de markt te regelen, dus dat het project van zichzelf rendabel is of dat het geld bij andere instanties dan de overheid vandaan komt? Waarom denk je direct aan subsidie?

      1. Profielbeeld van Han Goan Lim
        Han Goan Lim

        Artpark is op zoek naar partners en sponsors, dus bezig met ‘eigen financiëring’ (erg moeilijk in deze tijd) en wil zeker niet geheel afhankelijk zijn van een Stadsinitiatiefbudget. Overigens is het plan innovatief door ondermeer ‘zelfvoorzienend’ en duurzaam te zijn en is alleen een 1e startinvestering nodig.

  9. Profielbeeld van Jeroen
    Jeroen

    Goed stuk. Dat andere was vooral beschouwend. Dit is lekker kritisch. Al ben ik natuurlijk wel benieuwd naar hoe de schrijver het dan wel had aangepakt.

    Plus als hij constateert dat het diegene met de grootste organisatiekracht toch wint, is dat erg? Was het erg geweest als we geenstijl chips hadden gehad? Je wilt toch een breed gedragen initiatief. De toetsen op haalbaarheid, originaliteit en dergelijke hebben al in voorselecties plaatsgevonden toch?

    1. Profielbeeld van Léon van Geest
      Léon van Geest

      Ik zou het in deze tijden vooral niét doen.
      En als dan met andere bedragen. En sturen op de inhoud. En zonder geldverslindende campagnes en stemprocedures. En het door professionals laten beoordelen. En zorgen dat alle informatie beschikbaar is. We kunnen dus geen projectplannen en begrotingen inzien. Wist je dat er initiatieven zijn 5 ton hebben aangevraagd, terwijl andere 4 miljoen hebben gevraagd. Dat vind ik hele relevante informatie.

      En Geenstijl chips had ik met plezier gegeten, maar ik heb me 8 jaar doodgeërgerd aan een Amerikaanse president die wel succesvol campagne had gevoerd, maar de mentale inhoud had van een beukenootje.

      1. Profielbeeld van Jeroen
        Jeroen

        Er zijn velen, zeker in Amerika, die Reagan 1 van de beste presidenten aller tijden vinden ;-). Maar 1 van de doelen is om initiatief uit de stad te bevorden. Dus aub niet weer de gemeente laten regisseren, maar faciliteren. En gezien de reacties hier leeft het in ieder geval wel. En dat is wat je niet krijgt als je het alleen door professionals laten beoordelen. Je hebt overigens zo gelijk over dat stadskantoor verhaal. Heb ik mij ook over opgewonden. Dan organiseer je iets voor draagvlak en lul je er met een slap verhaal een ander ontwerp in. Als dat hier maar niet gebeurd.

  10. Profielbeeld van Willem
    Willem

    Dit jaar 17 miljoen op cultuur. Hoe kom je daar aan? Verder van A tot Z eens.

    1. Profielbeeld van Léon van Geest
      Léon van Geest

      Er werd voorheen 90 miljoen aan cultuur uitgegeven, nu 76, is 14 miljoen. plus 3 miljoen om de huur van de instellingen aan te vullen, maakt samen 17 miljoen. (heb ik goed nagevraagd in de sector)

Om te reageren moet je ingelogd zijn. Inloggen kan je hier. Als je nog geen account hebt meld je nu aan als supporter of maak hier een gratis reageerdersaccount aan.

Advertentie

Logo_giraffe_01_600x500