Hoog van de Toren9 mei 2014

Wiel Arets, Campus Hoogvliet mag terug naar de keuken

Zelfs de beste koks kunnen weleens een gerecht verpesten, ook al geven de ingrediënten en het recept er allerminst aanleiding toe. Volgens Marten Dashorst is het nieuwste gebouw van architect Wiel Arets in Hoogvliet zo’n geval.

Wiel Arets is een echte architecten-architect. Ik houd van zijn gebouwen, vol glas en helderheid en zonder gekkigheid. Mooi gemaakt en strak in de lijnen. In Rotterdam zal Arets vooral bekend zijn van de B’Tower naast de Bijenkorf; die ene die half instortte. Recentelijk is zijn nieuwste bouwwerk in Hoogvliet door niemand minder dan Koningin Máxima geopend: Campus Hoogvliet. Scholen, sport, kunst, gezondheid en woningen bij elkaar. Uitgevoerd in strak beton en bekleed met speciaal voor de gelegenheid ontwikkelde glaspanelen.

Welcome into My Backyard!

Na haar annexatie door Rotterdam in 1934 is dijkdorp Hoogvliet in de jaren ’50 als ‘New Town’ aangewezen om de bevolkingsgroei van haar grote buur op te vangen. Veel groen, water en wonen. Het daarbij geplande grote stadscentrum is er echter nooit gekomen. Hierdoor werd Hoogvliet eind vorige eeuw toch vooral gekscherend geroemd om haar ruimte. Toen begin deze eeuw een grote stedelijke herstructurering werd aangekondigd, goeddeels gedicteerd door de rekenmachines van de woningcorporaties, is er door Crimson Architectural Historians uit Rotterdam een alternatieve strategie ontwikkeld: Welcome into My Backyard!

Juist de leegte van Hoogvliet werd als uitgangspunt genomen. Het hoefde helemaal geen uithangbord te worden van Rotterdams stedenbouwkundige ambities en daadkracht. De recente geschiedenis van Hoogvliet inclusief successen en mislukkingen moest het uitgangspunt worden voor de transformatie. Kleinschalige projecten, tijdelijke paviljoens en stukje bij beetje de vernieuwing van de woningvoorraad. Lekker met een kleine groep mensen, (helaas?) onder de radar van het grote geld, werken aan de unieke toekomst van een allesbehalve unieke plek in Nederland.

Als voorlopig sluitstuk van dit proces is er nu dus Campus Hoogvliet. Al vanaf het begin van WiMBY! (Welcome into My Backyard!) werd er vanuit gegaan dat het er zou komen. Door allerhande moeilijkheden zoals geld, locatie en gebrek aan samenwerking, duurde de bevalling uiteindelijk bijna vijftien jaar.

De goede ingrediënten

De elementen van de Campus zijn een zestal gebouwen die qua schaal (twee tot zes verdiepingen), vorm (rechthoekig met platte daken) en oriëntatie (haaks op elkaar) goed aansluiten bij de naoorlogse bebouwing eromheen. Een door de buurt gedragen programma met twee scholen, (christelijk en openbaar, zou het daarom zolang geduurd hebben?) sportvoorziening, gezondheidscentrum, kunstinstelling en studentenwoningen. En het is ook nog eens goed bereikbaar met zowel de auto als het openbaar vervoer, het ligt pal naast metrostation Zalmplaat. Alle ingrediënten zijn aanwezig om tot een goed eindresultaat te komen.

Toch smaakt het geheel een beetje bedorven. Misschien heeft het te lang in de oven gestaan. De eerste schetsen dateren alweer van 2007 waarna het jaren in de bureaucratische molen heeft gezeten. Wellicht is het te verfijnd geworden voor de smaak van Hoogvliet. Een aantal glazen panelen waren bij mijn bezoek al kapot. Geknapt door de warmte of ingegooid door onverlaten die eens wat anders hadden om op te mikken dan de voornamelijk bakstenen gebouwen eromheen. Naar later bleek is bewust gewacht met het repareren van de kapotte ramen tot vlak voor de opening zodat ze ‘bij eventuele nieuwe uitingen van vandalisme niet met gebroken ramen zaten’. Zelfs de glaszetter wacht op de Koningin.

Eenheidsworst

Het weinige beton in het complex van de trappen is groen uitgeslagen alsof het er al jaren ligt. De uniformiteit van alle gebouwen, zowel in vorm (vierkant) als in materiaal (glas, glas en nog meer glas), mag conceptueel dan wel sterk zijn, hier heeft het vooral geresulteerd in een eenheidsworst. En juist die sterke uniformiteit duidt geen dissidenten. De grote witte tandplak van de tandarts, hoe herkenbaar ook als poging de plek eigen te maken, komt vooral lullig over. Dit geldt ook voor de niet-roken sticker op de abri ‘Examenlocatie van de Veiligheidsacademie’.

Nu kan een middelmatig gerecht nog gered worden door een goede saus, maar ook hier heeft Arets de plank misgeslagen. Zwart asfalt zover het oog reikt. Misschien een leuk contrast met de groenige gebouwen, maar hier wekt het toch vooral de indruk van armoede. Geen wonder dat op de door de architect verstrekte foto’s vooral de suggestie wordt gewekt dat het gebouw tussen bomen staat.

Beste Wiel Arets, leuk geprobeerd, maar deze maaltijd mag terug naar de keuken. Hoogvliet verdient beter, zeker gezien de ingrediënten. Hoog Van De Toren Dit artikel is onderdeel van het dossier ‘Hoog van de Toren’. Hierin recenseert Vers Beton recent voltooide gebouwen en plekken in de stad. Geen sterren of ballen, wel handvatten voor een gefundeerde mening over architectonische nieuwkomers, originele invalshoeken en oog voor de impact van gebouwen op hun omgeving.

Lees meer:

Reageer of deel op Social Media

Tags:Campus Hoogvliet, hoogvliet, Welcome into My Backyard!, Wiel Arets en WiMBY!

Sectie: Hoog van de Toren

kaart: Kolbleistraat 74, 3192 Hoogvliet Rotterdam, The Netherlands
Ontvang de wekelijkse Vers Beton newsletter!

Op Vers Beton discussiëren we met liefde. We horen daarom graag je mening. Houd daarbij wel onderstaande richtlijnen in gedachten, dan weet je zeker dat je reactie zichtbaar blijft:

  • Draag inhoudelijk bij aan de discussie
  • Blijf on-topic
  • Speel op de bal, niet op de man
  • Wees respectvol: reacties waarin sprake is van schelden, haat, racisme of seksisme worden verwijderd
  • Reacties over huisregels en toelatingsbeleid worden verwijderd
  • We gaan niet in discussie over verwijderde reacties
  • Zie je reacties die niet aan de huisregels voldoen? Ons controlesysteem is niet waterdicht. Laat het ons weten via info@versbeton.nl

Verdiep de discussie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *