Politiek10 maart 2015

Vluchtelingenbeleid: Rotterdam, ken je geschiedenis als migrantenstad!

Vorige maand verscheen op Vers Beton een artikel waarin hulp aan vluchtelingen wordt weggezet als een fenomeen waar Rotterdam vooral afstand van zou moeten nemen. Geert Beke, voorzitter bestuur van de in het artikel veelvuldig aangehaalde Pauluskerk, ziet juist kansen door hen op te nemen in onze maatschappij.

Vluchtelingenbeleid Rotterdam
Vluchtelingenbeleid Rotterdam Beeld: Eva Wijers

Ik herinner me mijn geschiedenislessen op de middelbare school nog goed. De docent wees me op de relevantie van zijn vak: wie zijn geschiedenis niet kent, die kent zichzelf niet. Het is een les die ik goed heb onthouden en die zijn waarde tot op de dag bewijst.

Neem bijvoorbeeld onze trots als Rotterdammers op onze haven. We hebben in ruim vijftig jaar een enorme prestatie geleverd door hier een plek te maken waar het geld voor Nederland wordt verdiend en die werk biedt aan vele duizenden Rotterdammers. Maar wat we vaak vergeten, is dat die haven is opgebouwd dankzij migranten. Zo speelden de Kaapverdianen een grote rol. Ze hadden het financieel slecht in hun eigen land, zochten voor zichzelf een betere toekomst en vonden die in Rotterdam. Ze stapten op de boot en kwamen soms met tientallen tegelijk hiernaartoe. Wij ontvingen hen met open armen, want onze stad moest opgebouwd worden. Velen van hen gingen in de haven aan de slag. Zo droegen de Kaapverdianen bij aan de groei en bloei van onze haven.

Onderzoek toont aan dat deze ‘nieuwkomers’ uit de jaren vijftig en zestig dankbaar waren voor de gastvrijheid waarmee wij ze ontvingen en de kansen die ze in Nederland en in het bijzonder in Rotterdam kregen. Juist deze openheid en kansen waren voor hen een stimulans om keihard te werken en zich in te zetten voor Rotterdam en voor ons land. De Kaapverdianen voelden zich welkom en hun kinderen zijn inmiddels gewoon Nederlanders zoals ikzelf ook ben.

Klaplopers, profiteurs en illegalen

Maar de Kaapverdianen die toen hartelijk werden ontvangen, noemen we vandaag de dag gelukszoekers. Ze komen uit de hele wereld, en dan vooral uit werelddelen waar men in armoede leeft. Het zijn vaak voormalige oorlogsgebieden of landen waar dictators tientallen jaren met de scepter zwaaiden. Op een verblijfsvergunning hoeven deze mensen niet meer te rekenen. Een deel wordt uitgezet en een ander deel verdwijnt in de illegaliteit.

De cynicus zou zeggen: eerst pikten we hun land in tijdens de VOC-tijd. We namen hun leven tijdens de slavernij. We stalen hun grondstoffen, verkrachtten hun vrouwen en richtten bloedbaden aan, tot nota bene ver in de twintigste eeuw. Vervolgens haalden we hen na de Tweede Wereldoorlog hiernaartoe omdat we extra handjes nodig hadden, onder meer om onze haven op te bouwen. En nu ze zelf hulp nodig hebben, noemen we ze klaplopers, profiteurs en illegalen.

Bewust onmogelijk

Nu ben ik geen cynicus, maar ik wil de geschiedenis ook niet negeren. Ik vind dat iedereen die in Nederland belandt en verblijft, recht heeft op een zorgvuldig proces en een menswaardige behandeling. Het is de basis van een beschaafd land om dit te garanderen en niet te koppelen aan iemands juridische status. Voor mij als mens en burger van Rotterdam is het heel eenvoudig. Ieder mens kan pas echt mens zijn en kan pas echt leven als hij een eigen plek heeft waar hij zich veilig en geborgen voelt. Van daaruit kun je de wereld in en aan.

Of we het nu willen of niet: er leven in onze stad, net als in andere grote steden, vluchtelingen zonder verblijfspapieren. Zij maken – vaak al jarenlang – deel uit van de gemeenschap van mijn stad en hebben soms jaren in allerlei ellenlange procedures gezeten. Soms krijgt ook de overheid deze mensen niet weg, bijvoorbeeld omdat ze geweigerd worden door het land van herkomst. Maar wat de situatie ook is: het zijn procedures die onze samenleving zelf heeft gecreëerd.

Deze mensen hebben drie rechten: toegang tot medisch noodzakelijke zorg, toegang tot de rechter en recht op onderwijs tot het achttiende levensjaar. Het is voor hen verboden te werken, zelfs als zij een procedure hebben lopen voor een verblijfsvergunning. Daarmee is het voor vluchtelingen niet mogelijk om zelf een inkomen te verwerven. Nederland maakt het hen dus bewust onmogelijk zelf verantwoordelijk te zijn voor hun leven, hun huisvesting en hun toekomst.

Alle hoop verloren

De meesten van hen overleven hier, tegen alle verdrukking in. Zij wonen bij vrienden of kennissen en verdienen het allernoodzakelijkste geld. Dit doen zij vaak in los-vast-banen, met slechte of geen contracten en ergens aan de onderste rafelranden van de arbeidsmarkt. Een klein aantal van hen komt in de problemen en zoekt hulp buiten de eigen kring. Bij organisaties zoals de Pauluskerk in Rotterdam. Ik kan u verzekeren: wie bij ons aanklopt, heeft in de regel alle hoop en perspectief verloren. De Pauluskerk is voor velen de laatste strohalm.

Ik ben een eenvoudige fulltime pensionado met een redelijk vast inkomen en wil me graag als vrijwilliger voor deze zeer diverse groep medeburgers inzetten. Niet met als doel om slappe bakjes thee met ze te drinken, maar om mensen in beweging te krijgen, in welke richting dan ook. Want de geschiedenis heeft ons geleerd dat iedereen die een stap naar de toekomst wil zetten, perspectief en een beetje positieve steun nodig heeft. Al meer dan dertig jaar ben ik daarom bij de Pauluskerk Rotterdam betrokken. Ik ben er dan ook trots op dat samen met mij 250 vrijwilligers dag in dag uit klaar staan voor hun medeburgers.

Rotterdam is door de eeuwen heen altijd een migrantenstad geweest. Een stad waar mensen uit den vreemde welkom waren en steeds weer opgenomen werden in de gemeenschap. Die open houding heeft de stad nooit opgebroken. Integendeel. Samen met mij zullen er dit jaar vele medeburgers dan ook aan blijven werken om die traditionele gastvrijheid om te zetten in tastbare zorg voor eenieder in onze prachtige stad.

Reageer of deel op Social Media

Tags:Leefbaar Rotterdam, migranten, Pauluskerk en vluchtelingenbeleid

Sectie: Politiek

kaart: Mauritsplaats 27, 3012 CD Rotterdam, Nederland
Ontvang de wekelijkse Vers Beton newsletter!

Op Vers Beton discussiëren we met liefde. We horen daarom graag je mening. Houd daarbij wel onderstaande richtlijnen in gedachten, dan weet je zeker dat je reactie zichtbaar blijft:

  • draag inhoudelijk bij aan de discussie (en ja, humor mag, graag zelfs!)
  • blijf on-topic
  • speel op de bal, niet op de man

Verdiep de discussie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *