Politiek29 januari 2016

Van hoofdrol naar bijrol

Column Peter van Heemst

Sinds 26 januari 2016 is Salima Belhaj lid van de Tweede Kamerfractie van D66. Daarvoor was zij fractievoorzitter van D66 Rotterdam. Welke veranderingen kan deze eigenwijze en spraakmakende politica verwachten in Den Haag? Peter van Heemst doet een voorspelling.

Peter van Heemst Beeld: Jeroen van de Ruit

De fractievoorzitter van D66 Rotterdam is vertrokken naar de Tweede Kamer. Dat vertrek ging razendsnel. Op de ene dag is er in de D66 Tweede Kamerfractie een vacature en liever vandaag dan morgen willen ze weer op volle sterkte hun politieke werk kunnen verrichten. Salima Belhaj vertrok dus op een holletje. In Rotterdam was ze uitgegroeid tot een door de wol geverfd gemeenteraadslid. Als fractievoorzitter trok ze intern aan de touwtjes. En als essentiële schakel in de coalitie van D66, Leefbaar Rotterdam en CDA stond ze in het centrum van de macht. “Eerdmans wikt en Belhaj beschikt” had het motto kunnen zijn van het coalitieakkoord dat in mei 2014 werd afgesloten.

Afgelopen dinsdag zette ik Radio 1 aan voor het nieuws. Ik hoorde haar naam. Het was de dag van de beëdiging als Tweede Kamerlid. Maar dat plechtige én feestelijke moment werd overschaduwd door de groeiende verbazing over het onverhoedse vertrek van haar voorgangster, die wel/niet met behoud van wachtgeld wel/niet ging meewerken aan de campagne van Hillary Clinton. De nieuwslezer had het over “Salima Belhadsj”. “Hé ”, dacht ik, “Zo kennen we haar in Rotterdam niet.” Hier wil ze ‘Belhaaj’ genoemd worden. In 2008 was dat heel even wennen. Nu laten we dat moeiteloos uit onze mond rollen. Maar in Den Haag staat de teller weer op nul. In Den Haag moet je weer helemaal onderaan de ladder beginnen. Achteraan aanschuiven. Daar is alles anders, nieuw en onwennig. Groot, heel groot, zijn de verschillen tussen het politieke leven daar, op en rond het Binnenhof, en het politieke leven hier, aan de Maas tussen Hoek van Holland en de Beverwaard. Bij wijze van afscheidscadeau zet ik een paar van die verschillen op een rij. Speciaal voor Salima Belhaj. Omdat ze in Rotterdam een eigenwijs, herkenbaar, spraakmakend en ook grappig volksvertegenwoordiger was.

Laat ik beginnen bij de werkplek. Het stadhuis Rotterdam is een overzichtelijke gebouw en een dito bedrijf. Raadsleden hebben een fractiekamer, een grote en een kleine vergaderzaal en een koffiekamer. Dat is het wel zo’n beetje. Aan een lange gang hebben de burgemeester en de wethouders hun werkkamer. Je stapt er als raadslid zo binnen. Het Tweede Kamergebouw is een dol, dwaas doolhof. Een aaneenschakeling van trappen, gangen en gangetjes, van grote en piepkleine vergaderzalen. Sterker nog, het is niet één gebouw, maar een heleboel gebouwen die op wonderbaarlijke wijze aan elkaar zijn geknoopt. Het kost nieuwkomers – ook als ze heel slim zijn – minstens een half jaar voor ze daar blindelings de weg weten te vinden.

In Den Haag moet je weer helemaal onderaan de ladder beginnen

De drukte is op het Binnenhof fenomenaal. In Rotterdam kijken er drie, vier of – bij superspannende onderwerpen – acht journalisten mee over de schouder van de politiek. In Den Haag zijn dat er misschien wel 160. Op elke zucht en kreun, elke scheet en beweging kan, voor een volksvertegenwoordiger er erg in heeft, de spotlight worden gezet. De gemeenteraad van Rotterdam wordt ondersteund door een man of veertig, van bodes tot griffie. De Tweede Kamer is een bedrijf met zo’n vijfhonderd medewerkers. En als de Raad van Rotterdam vergadert zitten alle raadsleden tot diep in de nacht braaf bij elkaar in de vergaderzaal. Dat gebeurt in Den Haag alleen tijdens de stemmingen op dinsdag. Dan is het: “Alle ballen verzamelen.” Voor de rest van de week zwermen de 150 Kamerleden uit naar de tientallen vergaderingen, bijeenkomsten, ontvangsten en afspraken die tegelijkertijd plaatsvinden. En dan de spelregels. Die zijn in Rotterdam behoorlijk simpel en de planning is in de raad redelijk strak. In Den Haag zijn ze uitgebreid, ingewikkeld en fluïde. En de agenda staat permanent op zijn kop. Planningen blijken meestal onhoudbaar. De actualiteit bepaalt vrijwel altijd de orde van de dag.

Het Kamerwerk gaat over meer, veel meer dan het gemeenteraadswerk. Over meer onderwerpen (bijvoorbeeld buitenland, defensie en ontwikkelingssamenwerking). Over meer geld. Over meer regels en wetten. Over meer mensen. Want je bent er ook voor de wijkagent in Waalwijk, de tuinder in het Westland, de ondernemer in Heerenveen en de bijstandsmoeder in Almelo. En zo wordt het lastig, leert de ervaring, als Rotterdammer in de Tweede Kamer ook een Rotterdams Tweede Kamerlid te blijven. Maar iets zegt me dat Salima Belhaj eigenwijs, herkenbaar, spraakmakend en grappig genoeg is om daar in te slagen.

Lees meer:

Reageer of deel op Social Media

Tags:column, D66 Rotterdam, Peter van Heemst, Salima Belhaj en Tweede Kamer

Sectie: Politiek

kaart: Stadhuis, Rotterdam, Centrum, Rotterdam, Nederland
Ontvang de wekelijkse Vers Beton newsletter!

Op Vers Beton discussiëren we met liefde. We horen daarom graag je mening. Houd daarbij wel onderstaande richtlijnen in gedachten, dan weet je zeker dat je reactie zichtbaar blijft:

  • Draag inhoudelijk bij aan de discussie
  • Blijf on-topic
  • Speel op de bal, niet op de man
  • Wees respectvol: reacties waarin sprake is van schelden, haat, racisme of seksisme worden verwijderd
  • Reacties over huisregels en toelatingsbeleid worden verwijderd
  • We gaan niet in discussie over verwijderde reacties
  • Zie je reacties die niet aan de huisregels voldoen? Ons controlesysteem is niet waterdicht. Laat het ons weten via info@versbeton.nl

Verdiep de discussie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *