Politiek15 april 2016

Dobberend bos is icoon van slecht klimaatbeleid

Het dobberend bos in de Rijnhaven wordt misbruikt om Rotterdam te profileren als milieubewuste stad. En dat terwijl echt vooruitstrevend milieubeleid achterwege blijft, betoogt Isabelle Vries.

Beeld: Vera Schuitemaker

Groots werd het op Nationale Boomfeestdag onthuld: Rotterdam heeft een dobberend bos. Het werd meteen gebombardeerd tot een internationaal uniek fenomeen. Weer een icoon voor de stad. Vanaf mijn werkplek kijk ik nu dagelijks neer op de twintig wiebelende bomen in de Rijnhaven en vraag mij toch af wat de relevantie is van dit project. Mijn verbazing steeg na een kort onderzoek op internet.

Jorge Bakker, de bedenker, heeft er geen grote bedoelingen mee. Van hem en producent Jeroen Everaert van Mothership geen grote statements of maatschappelijk engagement: “Het is een kunstwerk en dus interpreteerbaar. Je kunt er iets met duurzaamheid in zien, maar voor ons is het gewoon een dobberend bos.” Gelukkig, kunst om de kunst lijkt mij het goede argument voor twintig iepen in tweedehands boeien. Soit. Elders is te lezen dat de bomen onderzoeksobjecten zijn voor kennis- en onderwijsinstellingen. Als het daarbij gebleven was, had ik dit stuk niet geschreven.

Nee, dan de websites van de partijen die meebetaalden aan dit project en de daarvan overgenomen berichten in de media. Stadshavens Rotterdam bijvoorbeeld: “Het project is vergroenend voor de Rotterdamse binnenstad en is bedoeld om aandacht te vragen voor klimaatverandering, innovatie, kunst en het belang van groen voor stadsbewoners”. De website van het project zelf geeft als missie: “Kunst en vergroening om levenskwaliteit en levensplezier in de binnenstad bij kinderen en volwassenen te verhogen”.

"Dat er geen ruimte voor groen in de stad zou zijn, is flauwekul. Dat is een kwestie van keuzes maken"

Isabelle Vries

Pertinente onzin

Het argument vergroening is pertinente onzin. Wie frequent op de Wilhelminapier vertoeft, weet dat daar nauwelijks bomen staan. Waarom niet? Omdat die niet in de visie van stedenbouwkundige Riek Bakker pasten. Toch kan er op de kades van deze pier een veelvoud van twintig bomen staan. Het voordeel van bomen op een kade is dat je ze kunt aanraken.  In de lente kun je ze ruiken en in de zomer kun je de bladeren horen ruisen. Je kan eronder in de schaduw zitten, hoewel die aandrang er op de winderige pier meestal niet is. Wie weet wonen er ooit kinderen op de Wilhelminapier, die zich achter die bomen kunnen verstoppen of zich wagen aan een klimpartij.

Drijvende bomen bieden dit alles niet. Het is puur kijkgroen. Of is het schaamgroen van de gemeente, omdat de aanbesteding voor een groot drijvend programma in de Rijnhaven jammerlijk is mislukt? Hoe het ook zij, voor levenskwaliteit zijn bomen op de kade te verkiezen boven drijvende exemplaren. Dat er geen ruimte voor groen in de stad zou zijn, is flauwekul. Dat is een kwestie van keuzes maken, zoals nu terecht op de Coolsingel gaat gebeuren.

Het andere belangrijke motief voor het drijvende bos komt van de gemeente. Het draagt bij aan het tegengaan van klimaatverandering. Zo nemen deze twintig iepjes maar liefst “1000 m³ CO2 uit de lucht!” Dit argument is misschien wel het meest oneigenlijke en ergerlijke. Het college van burgemeester en wethouders heeft namelijk zelf een streep gezet door de doelstellingen van het Rotterdam Climate Initiative (RCI). De destijds vooruitstrevende en breed gedragen ambitie van dit initiatief om de uitstoot van CO2 in 2025 met de helft te reduceren ten opzichte van 1990, is aan de spreekwoordelijke wilgen gehangen.

Niets bereikt

Rotterdam is trots dat het tot de honderd resilient cities van de wereld hoort. Maar deze stad, waaronder we natuurlijk ook de haven rekenen, laat het na om een heldere ambitie neer te leggen en paden te bewandelen om de CO2-uitstoot terug te dringen. De afgelopen jaren is er niets bereikt op dit vlak, zo blijkt uit cijfers van de Milieudienst Rijnmond. Het RCI zette de centen vooral in op carbon capture and storage (CCS), het afvangen en opslaan van CO2 uit het havengebied. Maar dat is tot op heden niet gerealiseerd.

Op één paard wedden lijkt met de kennis van nu sowieso niet verstandig. Alle paden moeten stevig worden bewandeld, willen wij de doelstellingen van het akkoord van Parijs realiseren. Rotterdam moet daarin wel voorop lopen. Want als het misgaat en de zeespiegel stijgt verder, dan is Rotterdam een van de eerste steden ter wereld met duizenden drijvende bomen. En daar kunnen we dan heel wat minder trots op zijn.

"De wijze waarop het project door gemeente en andere partijen wordt gekaapt onder het mom van leefbaarheid en duurzaamheid, is totaal misplaatst"

Isabelle Vries

Tijd voor een nieuw akkoord

Niet dat er niets gebeurt. Er zijn veel goede initiatieven, zoals ook is te lezen in het zojuist gepresenteerde Programma Duurzaam 2015 – 2018. Bijvoorbeeld het inzetten op tienduizend energiezuinige woningen, het fietsvriendelijk maken van de stad, de ontwikkeling van een bioraffinaderij in de haven, het plaatsen van windmolens en de ontwikkeling van een regionaal warmtenet. Maar in dit programma staat ook letterlijk over het RCI: “Forse vermindering van CO2-emissies is niet meer het primaire en samenbindende doel, maar een positief effect van de te realiseren projecten en te treffen maatregelen”.

Het is dus niet duidelijk wat al deze maatregelen voor effect zullen hebben en of ze voldoende zijn. Er ligt geen gemeenschappelijke reductiedoelstelling die partijen aanspoort om fors te investeren in verdere energiebesparende maatregelen en duurzame energie. Het is daarom de hoogste tijd voor een nieuw collectief akkoord met lef, voorzien van een ambitieuze doelstelling en de wegen ernaartoe. En niet te vergeten: langdurige loyaliteit die niet verfrommeld wordt door het eerstvolgende gemeentebestuur.

Geen misverstand: het dobberend bos als kunst, als experiment van drijvend bouwen en als onderzoeks- en onderwijsobject is lovenswaardig. Maar de wijze waarop het project door gemeente en andere partijen wordt gekaapt onder het mom van leefbaarheid en duurzaamheid, is totaal misplaatst. De marketingmachine slaat in deze stad wel eens op hol. Het dobberend bos als icoon? Ja! Maar dan van een slecht klimaatbeleid.

 

Lees meer:

Reageer of deel op Social Media

Tags:dobberbos, klimaat en Rijnhaven

Sectie: Politiek

kaart: Rijnhaven, Feijenoord, Rotterdam, Nederland
Ontvang de wekelijkse Vers Beton newsletter!

Op Vers Beton discussiëren we met liefde. We horen daarom graag je mening. Houd daarbij wel onderstaande richtlijnen in gedachten, dan weet je zeker dat je reactie zichtbaar blijft:

  • Draag inhoudelijk bij aan de discussie
  • Blijf on-topic
  • Speel op de bal, niet op de man
  • Wees respectvol: reacties waarin sprake is van schelden, haat, racisme of seksisme worden verwijderd
  • Reacties over huisregels en toelatingsbeleid worden verwijderd
  • We gaan niet in discussie over verwijderde reacties
  • Zie je reacties die niet aan de huisregels voldoen? Ons controlesysteem is niet waterdicht. Laat het ons weten via info@versbeton.nl

Verdiep de discussie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *