De Tussenstand3 juni 2016

‘De iconen staan, nu de inhoud nog!’

open brief aan het college

Vorige week organiseerde Vers Beton het debat De Tussenstand. Het schaduwcollege overhandigde na afloop gezamenlijk een open brief aan de Wethouders, die we hier publiceren.

,,We delen de ambities van het college, maar hebben nog wel wat aandachtspunten”, opende schaduwwethouder Anke Griffioen het debat met de echte Wethouders op 28 mei in de Centrale Bibliotheek, georganiseerd in samenwerking met LOKAAL. Er werden oren gewassen, complimenten uitgedeeld en applaus oogstende adviezen gegeven.

Aan het eind van het debat vroeg het schaduwcollege: ‘willen jullie dat wij blijven schaduwen, willen jullie met ons door’? Het kwam hen op applaus van het publiek én een volmondig ‘ja’ van wethouder Eerdmans te staan. Daarop bood het schaduwcollege een open brief aan de wethouders aan. Het laat zien hoe het ‘droomcollege’ dat Vers Beton twee jaar geleden samenstelde, als hecht collectief naast én tegenover het echte College staat. Hieronder is de open brief te lezen.

Vanwege een bommelding in de bibliotheek, kwamen we niet meer toe aan het laatste onderdeel: de Schaduwwethouders hadden voor elke Wethouder een boek uitgekozen ter inspiratie. Moderator Geert Maarse zette deze op zijn blog even op een rij.

De Tussenstand: het schaduwcollege maakt de balans op van de coalitie Beeld: Jeroen Van de Ruit

Open brief aan het college

Rotterdam is enorm in de vaart der volkeren opgeklommen en daarvoor verdienen dit en voorgaande colleges een dikke pluim. De iconen van de stad zijn wereldberoemd en de citymarketing loopt als een trein, maar vanuit onze dagelijkse praktijken zien wij dat de basis van dit succes zwakker is dan wordt gedacht. Wij zien dat veel ambities van het college, ambities die wij ondersteunen, door gebrekkige uitvoering onvoldoende gerealiseerd worden. Het ontbreekt niet zozeer aan middelen maar de gemeente heeft onvoldoende kennis van het werkveld, betrekt burgers te laat en overschat daardoor haar eigen mogelijkheden om het succesverhaal van Rotterdam in de glossy’s ook waar te maken in de praktijk.

Wij stellen een alternatieve aanpak voor waarmee de Wethouders in de tweede helft van deze collegeperiode de verwachtingen waar kunnen maken. Een aanpak waarin de burger initieert en de gemeente faciliteert. Waarin kansrijke projecten op vertrouwen kunnen rekenen, maar op resultaten worden afgerekend. Waarin Wethouders zelf dienend en niet leidend zijn. Zij ontdekken samen met burgers wat wel en ook wat niet werkt. Wij adviseren dit college om meer vertrouwen te hebben in de kracht en dynamiek vanaf de basis en de gemeentelijke werkwijze daarop te richten. Het vraagt bestuurlijke moed om te professionaliseren zonder te formaliseren.

1 Beleid ontstaat bottom-up

In een participatiesamenleving komt de inhoud van beleid voort uit lokale dynamiek. Vraagstukken over zorg, werk en uitkering zijn zo complex geworden dat top-down ontwikkeld beleid geen recht doet aan de noodzaak om maatwerk te leveren. Gaandeweg is op veel beleidsterreinen een onderstroom ontstaan waarin nieuwe werkwijzen en alternatieve definities worden ontwikkeld die mogelijk passende antwoorden bieden.

Voorbeelden uit de cultuursector laten zien dat vernieuwend aanbod van creatieve collectieven ook voor bestaande doelgroepen interessant is. Zo kunnen vanaf die basis bijvoorbeeld investeringen in jongerencultuur in overeenstemming met de leeftijdsopbouw van onze stad gebracht worden. Initiatieven uit de onderstroom verdienen een serieus experiment en groeien na gebleken succes tot een nieuwe beleidspraktijk.

2 Wethouders hebben een coördinerende dienstbare rol

Als de gemeente haar wettelijke kerntaken efficiënter organiseert en bepaalde, overbodige taken niet meer uitvoert, ontstaat ruimte voor nieuwe initiatieven. Vrijgespeeld ambtelijk kapitaal kan dan worden ingezet voor bottom-up participatie. De wethouders maken zo beleidsexperimenten mogelijk die lokaal ontstaan en hun bureaucratisch handwerk is erop gericht om kleine initiatieven te helpen met opschalen. Dus geen ijdele bestuurders meer die met een pot geld op de Coolsingel wachten tot lobbygroepen zich aandienen of zelf ondoordachte projecten uitrollen. Wethouders worden dienstbare mensen met oren en ogen in de haarvaten van de stad.

Rotterdam is de hoofdstad van de Nederlandse architectuur en dat heeft ons veel gebracht, maar de tijd van projectontwikkelaars en ego-architecten is voorbij. We moeten nu gaan werken aan organische en programmatische verbindingen tussen de verschillende toplocaties en groeibriljanten. Zo pleiten wij er voor om bij de herinrichting van de Coolsingel ook meteen de Schiedamsedijk mee te nemen of vanuit het Centraal Station de looproute richting Westersingel te ontwikkelen. Als daar nu geen geld voor is, zet dat soort ambities dan toch alvast op de kaart voor de langere termijn en ga ook met kleinere private partijen de mogelijkheden onderzoeken.

3 Vertrouwen vooraf, controle achteraf

Wij denken dat het college met dezelfde middelen een hoger rendement kan behalen als private praktijken en publieke opgaven beter verbonden worden. Wel is het dan nodig dat de informatiepositie en de projectmatige vaardigheden van de gemeente sterk verbeteren. Er mogen stevige eisen aan de indieners van plannen gesteld worden, dat maakt de kans op sjoemelaars zoals bij Waterfront kleiner.

Echte participatie vergt gedegen inzet van de burger maar dat moet ook kunnen zonder bureaucratische competentie van de initiatiefnemer of zonder dat de uitkomsten precies beschreven kunnen worden. De wethouder moet oog hebben voor prille initiatiefnemers in zijn stad, deze door de bureaucratie heen helpen en toezien op een duidelijk geformuleerd doel. Dus geef kwalitatieve initiatieven de ruimte op basis van vertrouwen. Dit vooraf gesteld vertrouwen maakt effectmeting achteraf noodzakelijk. De gemeente is daar al volop mee bezig, maar durft niet altijd door te pakken als de uitkomst tegen valt. Is een beleidsinterventie ineffectief, rommel dan niet door maar erken gefaald beleid en stop ermee zodat de middelen snel weer vrijkomen voor nieuwe initiatieven. De wijkschool op Zuid is hiervan een voorbeeld. Met de gefaalde aanpak wordt daar nog steeds doorgemodderd.

Om schooluitval onder eerstegeneratie studenten tegen te gaan, zou een experimenteel tussenjaar ingericht kunnen worden, aldus onze Schaduwwethouder Onderwijs. Daarmee ontwikkelen studenten HBO vaardigheden die ze in aanleg vaak wel hebben en wordt de kans dat ze de studie afmaken veel groter. Dit betekent dat de ambities reëel gepresenteerd moeten worden: zonder overspannen PR maar wel met tussentijdse evaluatie. De wethouders dienen bij experimenten ook de klassieke, ambachtelijke ambtelijke cultuur van afstemming, verslaglegging en terugkoppeling te bevorderen. Ondertussen worden managementjargon en schijnparticipatie afgezworen.

De komende twee jaar vragen wij onze wethouders om andere kwaliteiten in zichzelf aan te boren. Wij willen wethouders die de programmatische software van de stad overlaten aan de Rotterdammers, zich als coördinatoren opstellen en de kwaliteit van de ambtelijke organisatie goed bewaken. De gemeenteraad zou als hoogste orgaan van de stad ook bij kunnen dragen aan deze veranderingen in cultuur en organisatie.

Carolien Dieleman / onderwijs
Anke Griffioen / bestuurlijke vernieuwing & economie
Derk Loorbach / decentralisatie & sociale zaken
Sandra Phlippen / financiën
Vincent Taapken / bouwen & stadsontwikkeling
Aruna Vermeulen / kunst & cultuur

Lees hier hoe het college zélf de tussenstand op heeft gemaakt in het rapport 2 jaar Kendoe.

Het project ‘De Tussenstand’ is tot stand gekomen in samenwerking met Lokaal, Centrum voor democratie in Rotterdam.

Meer weten over samenwerken met Vers Beton? Klik hier.

Lees meer:

Reageer of deel op Social Media

Tags:De Tussenstand en Schaduwcollege

Sectie: De Tussenstand

Ontvang de wekelijkse Vers Beton newsletter!

Op Vers Beton discussiëren we met liefde. We horen daarom graag je mening. Houd daarbij wel onderstaande richtlijnen in gedachten, dan weet je zeker dat je reactie zichtbaar blijft:

  • Draag inhoudelijk bij aan de discussie
  • Blijf on-topic
  • Speel op de bal, niet op de man
  • Wees respectvol: reacties waarin sprake is van schelden, haat, racisme of seksisme worden verwijderd
  • Reacties over huisregels en toelatingsbeleid worden verwijderd
  • We gaan niet in discussie over verwijderde reacties
  • Zie je reacties die niet aan de huisregels voldoen? Ons controlesysteem is niet waterdicht. Laat het ons weten via info@versbeton.nl

Verdiep de discussie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *