Stedelijke ontwikkeling & architectuur8 september 2016

Rotterdams Groen: Essenburgpark

Serie over de groene kant van de stad

In de serie Rotterdams Groen schrijven Yvonne Rijpers en Joep Klabbers over precies dat. Wat is er groen in Rotterdam, en wat zijn de verhalen hierachter? Deel 8 (slot): Essenburgpark.

Beeld: Jasmijn Krol

Het Essenburgpark is het eerste bottum-up stadspark van Rotterdam. Want wat ooit begon als een bewonersinitiatief om het groen in de wijk te behouden, groeit nu uit tot een nieuw park met verschillende soorten tuinen en begroeiing. Het Essenburgpark verbindt een aantal groene initiatieven langs het spoor en wordt daarom door verschillende organisaties beheerd.

Architect Catherine Visser (DaF-architecten) is als bewoner vanaf het begin betrokken bij de ontwikkeling van het Essenburgpark. “Die groenstrook langs het spoor is een historisch reservoir. Oorspronkelijk was dit een polder. De weg die er doorheen loopt is de oude spoorbaan uit de negentiende eeuw. Je vindt hier nog steeds het voormalig station Beukelsdijk, een oud houten stationsgebouw. De hoogteverschillen in het terrein komen door het spoortalud”, vertelt ze.

Restgrond

Bijzonder gebied of niet, de gemeente en NS Vastgoed beschouwden de groenstrook lange tijd als restgrond die niet onderhouden hoefde te worden. Zo ontstonden gaandeweg spontaan volkstuinen en is er al sinds 1923 een educatieve tuin. Later kwamen er ook bewonerstuinen zoals de Pluktuin, Iederstuin en de Spoortuin. Al deze tuinen worden onderdeel van het Essenburgpark. “Het wordt een groen raamwerk, geen traditioneel stadspark”, waarschuwt Visser. “Het Essenburgpark wordt een route door de omgeving en langs de tuinen. Een soort kralensnoer.”

Beeld: Jasmijn Krol

Toen de Nederlandse Spoorwegen een aantal jaren geleden wilden bouwen op de groenstrook langs het spoor, kwamen de bewoners in opstand. De mix van fanatieke actievoerders en bewoners met juridische kennis voerde een succesvolle lobby voor behoud van het groen. Het resultaat is dat de gemeente Rotterdam de grond nu koopt. Die grond wordt op dit moment gesaneerd door de NS. De overdracht aan de gemeente Rotterdam is waarschijnlijk in december. Maar de gemeente gaat het natuurgebied, dat bijna een kilometer lang is, niet onderhouden. Het beheer van wat straks het Essenburgpark is, wordt de verantwoordelijkheid van de bewoners rond de Essenburgsingel zelf. Dat is voor het eerst: het op grote schaal beheren van groen in de stad was tot nu toe altijd een overheidstaak.

Het Essenburgpark wordt door bewoners zelf beheerd

De verwachting is dat het terrein in januari 2017 toegankelijk is voor iedereen die wil kijken, wandelen, spelen of de handen uit de mouwen wil steken.
Voor het ontwerp van het Essenburgpark wordt zoals gebruikelijk gewerkt met een ontwikkelplan, maar deze keer zonder grand design. Wel is er veel aandacht voor samenwerking met andere partijen. Met het Hoogheemraadschap Schieland en de Krimpenerwaard en de gemeente Rotterdam wordt een waterberging van 5.000 kuub gerealiseerd. Daarmee wordt wateroverlast voor de omliggende buurten tegengegaan.

Groene Connectie

Een andere samenwerking is met de GGD en verschillende zorg- en welzijnsgroepen om het beheer en gebruik van groen aan zorg te koppelen. In deze zogeheten ‘Groene Connectie’ is het Essenburgpark de ontbrekende schakel die de Spaanse Bocht, het Dakpark en de Heemraadssingel verbindt in een langgerekt groengebied van acht kilometer rondom heel Delfshaven. In de Spoortuin werkt nu al een groep cliënten van ggz-instelling Bavo.

Deze serie begon acht afleveringen geleden met de vraag of Rotterdam nu wel of niet groen is. Toen hadden we niet een goed antwoord op die vraag. Acht afleveringen later weten we dat Rotterdam groener dan groen is en steeds groener wordt.

PARKENMAAND

September is Parkenmaand in Rotterdam. In de Rotterdamse parken kan je meedoen aan wandelingen, workshops en yogasessies. Ook zijn er festivals. Parkenmaand is een initiatief van het Rotterdamse Parkenoverleg waarin 25 Rotterdamse stads-, wijk-, buurt- en postzegelparken worden vertegenwoordigd door betrokken bewoners.

Hier is het hele programma van de Parkenmaand te vinden.

De sectie Stedelijke Ontwikkeling & Architectuur wordt mede mogelijk gemaakt door AIR, het Architectuur Instituut Rotterdam. (meer info)

Lees meer:

Reageer of deel op Social Media

Tags:bewonersinitiatief, educatieve tuin, Essenburgpark, parkenmaand en stadspark

Sectie: Stedelijke ontwikkeling & architectuur

kaart: RFC-Weg 178, 3022 EZ Rotterdam, Nederland

Op Vers Beton discussiëren we met liefde. We horen daarom graag je mening. Houd daarbij wel onderstaande richtlijnen in gedachten, dan weet je zeker dat je reactie zichtbaar blijft:

  • Draag inhoudelijk bij aan de discussie
  • Blijf on-topic
  • Speel op de bal, niet op de man
  • Wees respectvol: reacties waarin sprake is van schelden, haat, racisme of seksisme worden verwijderd
  • Reacties over huisregels en toelatingsbeleid worden verwijderd
  • We gaan niet in discussie over verwijderde reacties
  • Zie je reacties die niet aan de huisregels voldoen? Ons controlesysteem is niet waterdicht. Laat het ons weten via info@versbeton.nl

Verdiep de discussie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *