Voor de harddenkende Rotterdammer

In alle opzichten is het Woonreferendum van aankomende woensdag een fascinerende exercitie. Peter van Heemst belicht de haken en ogen van alle kanten.

Peter van Heemst
Peter van Heemst Beeld door: beeld: Jeroen Van de Ruit

Voor de tweede keer in ruim twintig jaar wordt in onze stad via een referendum aan de kiezers een oordeel gevraagd. In 1995 ging het over de stadsprovincie, nu over de Woonvisie. Ingewikkelde kwesties, beide keren. Kwesties die de tegenstanders weten terug te brengen naar een simpele hamvraag. Toen: gaan we Rotterdam opheffen? Nu: gaan we 20.000 goedkope huurwoningen slopen?
Het referendum over de stadsprovincie werd een groot succes. Het was week in, week uit the talk of the town. De opkomst was hoog en de uitslag luid en duidelijk: 86 procent van de Rotterdammers moest niets van de stadsprovincie hebben. Houdt de Woonvisie de Rotterdammers ook echt bezig?  Dat vraag ik me al weken af. Wat wordt het woensdag 30 november: een fotofinish of een afgetekend voor of tegen? Gaat Leefbaar Rotterdam-wethouder Schneider de uitslag overleven? En hoe voeren de Rotterdamse politieke partijen campagne, snoeihard of subtiel?
Het spannendst is natuurlijk de uitslag. Ik durf geen voorspelling te doen. Eerste en grootste obstakel is de drempel van 30 procent, die gehaald moet worden om er een rechtsgeldig referendum van de maken. Of dat gaat lukken, is een uiterst onzekere bedoening. Alleen al door de aantallen: 500.000 Rotterdammers mogen gaan stemmen. Er moeten er dus 150.000 de moeite nemen om dat daadwerkelijk te gaan doen.
Maar er is meer. De voorstanders kunnen, en dat is hun volste recht, simpelweg thuisblijven in de hoop dat daarmee de opkomst onder de 30 procent blijft steken. Dan hebben de tegenstanders alleen daardoor al het nakijken. Strategisch thuisblijven, heet dat. Even voor de duidelijkheid: als de voorstanders van het Oekraïneverdrag niet naar de stembus waren gegaan, dan was de kiesdrempel niet gehaald en had het leven van het kabinet en het CDA, maar ook van de EU en de Oekraïne er nu een stuk relaxter uitgezien.

Kort aandacht voor de positie van wethouder Schneider, die de Woonvisie beschouwt als de kroon op zijn bestuurlijke werk. Hoe zei hij dat ook alweer: het is zijn pièce de résistance. Geen echte Leefbaar-taal, maar ik begrijp wat hij bedoelt. Moet hij opstappen als Rotterdam zijn plannen afwijst? Niet per se. Ik ga even terug naar het eerste Rotterdamse referendum. PvdA-wethouder Hans Kombrink deed wekenlang zijn stinkende best Rotterdam ja te laten zeggen tegen de stadsprovincie. Nadat de uitslag binnen was, bleef hij vrolijk wethouder. Wel ging een collega-wethouder in plaats van Kombrink daarna de contacten met de buurgemeenten behartigen. Maar dat was niet echt een straf. In eindeloze overleggen met de regio heeft de doorsnee Rotterdamse wethouder sowieso weinig zin.
Of Schneider ook zo makkelijk wegkomt met een negatieve uitslag is de vraag: er wordt op hem geloerd. Door de oppositie, de SP voorop, die zijn bloed wel kan drinken. Door de media, die (ik vat het nu maar even kort samen) hem niet de meest productieve wethouder van Rotterdam vinden. En zeker door het overgrote deel van zijn eigen fractie die hem in mei 2014 helemaal niet zagen zitten als beoogd wethouder. Dankzij een coup van drie Leefbaar-dissidenten en de voltallige oppositie belandde hij als een duveltje uit een doosje op een wethouderszetel. Er zijn dus rekeningen te vereffenen. Het verwerpen van de Woonvisie zou de perfecte stok zijn om de hond te slaan.
Spannend is ook wat SP, NIDA en de PvdA doen als de Rotterdammers achter de Woonvisie gaan staan. Deze drie partijen zijn de motor van het verzet tegen de plannen van wethouder Schneider. Wat als hij wél en zij níet hun zin krijgen? Leggen zij zich dan inhoudelijk neer bij hun nederlaag? Gaan ze dan schoorvoetend instemmen met de sloopplannen van 20.000 woningen, het meest gevreesde en gehate onderdeel uit de Woonvisie? Ik zou denken dat die koerswijziging de enige correcte reactie is. Vast even slikken, maar wie bij een referendum zijn billen brandt, zal op de blaren moeten zitten. Dat geldt bij een Nee voor de bondgenoten van de wethouder, Leefbaar Rotterdam, D66 en CDA, dat geldt bij een Ja dus ook voor zijn tegenstanders.

Hoe is Schneider in de aanloop naar referendum-dag bezig? Hij doet zijn best. Zeker. Met een interviewtje hier en een praatje daar. Maar op de markten ben ik hem nog niet tegen gekomen. Hij trekt niet met een Lang Leve De Woonvisie-karavaan van straat naar straat, van buurt naar buurt. Passie en strijdlust, ooit wapens van Leefbaar Rotterdam, lijken te zijn gedoofd. Erger nog, in een gesprek met Trouw hoorde ik hem afgelopen donderdag verzuchten: “Veel angst komt omdat mensen niet goed op de hoogte zijn van wat er in mijn Woonvisie staat.” Hét regenteske argument bij uitstek. De mensen zijn onkundig en ik ga het ze nog een keer uitleggen.
Tot slot de campagne. Het sterkst vind ik die van de PvdA (tegen de Woonvisie) en die van D66 (voor de Woonvisie). Waarom is die van de PvdA ijzersterk? Omdat de oproep om tegen te stemmen, is voorzien van een foto van de bekendste Leefbaar-wethouder, Joost Eerdmans. Hij heeft een bord in de ene hand met daarop de tekst “WEG WEZEN” en met de andere wijst hij mensen de deur. “Leefbaar jaagt Rotterdammers de stad uit” staat er voor de zekerheid bij. Het is helder, duidelijk en beeldend.
D66 verbreedt de campagne en komt met positief nieuws. Dat het om de sloop van 20.000 woningen gaat, laat ze handig links liggen. Zij houdt het bij een blije en opgewekte boodschap: “Maak de stad diverser, levendiger en duurzamer.” Taal die de D66-kiezers vast en zeker aanspreekt.
Toch een voorspelling dan maar aan het slot? Ik denk dat de opkomst nét niet gehaald wordt. Dat Schneider blijft zitten. De Woonvisie wordt aangenomen. En de strijd over de sloop van 20.000 woningen weer volop terugkomt in de gemeenteraadscampagne van 2018. Maar ik zit er graag helemaal naast. Dat wel.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder

peter-van-heemst

Peter van Heemst

Peter van Heemst was Staten-, Tweede Kamer-, gemeenteraadslid en in 2006 lijsttrekker van de PvdA in Rotterdam. Tegenwoordig is hij onder meer politiek analist van Vers Beton.

Profiel-pagina
Jeroen van de Ruit kopie

Jeroen Van de Ruit

Illustrator

Profiel-pagina
Lees 14 reacties
  1. Profielbeeld van Hans Roodenburg
    Hans Roodenburg

    Leefbaar Rotterdam roept voorstanders op om ook te gaan stemmen. Tegenstanders zijn te vinden in SP (vooral), PvdD, Nida en PvdA. Ik ben vóór. Al is het alleen maar voor het argument dat hogere huren in sociale woningbouw méér woonconform brengen. Bovendien wordt bij de laagste inkomens de huur door de huurtoeslag behoorlijk gedempt.
    Ik vind het trouwens onzin om referenda te houden. Ik kies politici om voor mij afwegingen te maken. Daarvoor zijn ze!

  2. Profielbeeld van R.Sörensen
    R.Sörensen

    Ja Hans ik heb weer een tijdje gewacht of er nog meer reacties kwamen.
    Over je reactive. SP en PVDD zijn in onze stad hetzelfde. De SP heft de PVDD zo ver gekregen om een SP’er als eerste op de lijst te zetten.
    Nida is net als de SP tegen alles.
    En de PvdA is zoals altijd erg droef. Acht jaar ploeteren om de hogere inkomens in de stad te houden of naar de stad te trekken en dan nu tegen de woonvisie stemmen , omdat die ook door Leefbaar Rotterdam is geschreven. De belangen van de stad zijn voor de “partijgenoten” secondair!

    Wat gebeurt er als de woonvisie wordt afgewezen?
    L.R. is voor referenda dus de uitkomst zal worden gerespecteerd.
    Zal ook niet moeilijk zijn , omdat de tegenstanders zich slechts focussen op één punt en dat blijven herhalen; zoiets schijnt trouwens geen populisme te heten. Gelukkig maar anders zou ik me geen populist meer kunnen noemen.
    Dus dan gaat de woonvisie gewoon verder, maar laten ze die krotten staan. Scheelt de rijksoverheid trouwens veel huurtoeslag als die krotten bewoond blijven!

    1. Profielbeeld van Karima
      Karima

      Krotten kunnen ook vervangen worden door goedkopere woningen dan de yuppenvilla’s van Leefbaar. Herrinnert u zich de stadsvernieuwing nog? Iedere bewoner van een te slopen woning kon in zijn eigen wijk blijven als hij/zij dat wilde en de meesten verhuisden in één keer naar een gerenoveerde of nieuw gebouwde woning. Het is echt jammer dat er nu nauwelijks aandacht is voor de mensen die hun huis straks uit moeten.

      Er wordt verondersteld dat het grotendeels mensen zijn met lage inkomens en daar heeft Rotterdam tegenwoordig geen boodschap meer aan, toch? Erg vreemd hoor. Elders op deze site kunt u lezen dat deze groep mensen zeer divers is samengesteld en niet per definitie bestaat uit “overlastgevende-moskeegangers-met-een-schotel” zoals het nare filmpje van Leefbaar suggereert.

      Niemand is er op tegen om duurdere woningen te bouwen – hoewel ik mij serieus afvraag wie daar nu écht op zit te wachten, gezien de onzekere economische toekomst voor velen, maar waarom moeten daar mensen met lagere inkomens voor wijken? Want de voorstanders kunnen nu wel zeggen dat zij hun wijk of de stad niet uit hoeven, maar we weten allemaal dat er nu al nauwelijks een goedkope woning te huren is, laat staan als de voorraad nog verder wordt verkleind.

      1. Profielbeeld van Hans Roodenburg
        Hans Roodenburg

        Karima (waarom geen achternaam, maakt haar reactie wat sterker?) beseft nauwelijks dat er ook veel huurwoningen in de plaats komen van verpauperende huizen die er veel te veel zijn in Rotterdam. Goedkoper is om die te slopen dan te renoveren. Ik heb trouwens niks met Leefbaar Rotterdam te maken en haar propaganda.
        Karima heeft ook niet door dat er veel slechtere tijden zijn geweest in de woningbouw. Vandaar ook dat de huurtoeslag (vroeger ‘huursubsidie’ geheten) in het leven is geroepen. Voor de laagste inkomensgroepen is er huurtoeslag die de huurverhoging behoorlijk dempt. Voeding, gezondheid, werken en wonen komen op de eerste plaats. Daarna, als er nog wat geld over is, komt pas ‘luxe’ aanschaf aan bod. Het lijkt wel of ik met Karima de SP hoor!
        Sörensen heeft wel een punt dat onder PvdA-bewind is gepoogd wat hogere inkomensgroepen naar de stad te trekken. Op de Kop van Zuid is dat aardig gelukt.

  3. Profielbeeld van Karima
    Karima

    Karima weet heel goed dat er ook huurwoningen terugkomen, maar wél huurwoningen met huren boven de hoogste Huurtoeslagaftoppingsgrens van 628 euro, dus onbereikbaar voor mensen met een laag inkomen. De meeste woningen zullen echter een vrije sectorhuur hebben. De hoogte van die huren is niet begrensd en we zien in Amsterdam wat er dan gebeurt: zijn niet meer te betalen voor mensen met een middeninkomen.

    Trouwens: voor gezinnen met een zogenaamd middeninkomen (van 35.000 t/m zo’n 45.000) zijn woningen met netto huren boven 628 euro (in de praktijk meestal rond 700 tot 730 bruto) nauwelijks te betalen als zij ook nog willen eten. De inkomensgrenzen zijn sinds 2010 zeer streng en houden op geen enkele manier rekening met individuele situaties van mensen, zoals alimentatieverplichtingen, restschulden van woningverkoop enzovoort.
    In een erg veranderende maatschappij (met veel inkomensonzekerheid) mag er wel eens wat verfrissender aangekeken worden tegen wonen en hoe duur dat mag/moet zijn. En het “indelen” van mensen naar inkomensgroep is ook wel erg achterhaald hoor. Hoog opgeleiden kunnen namelijk ook langdurig een laag inkomen hebben. Het “grappige” van de Woonvisie is wel dat deze mensen wél welkom zijn, want zij zijn “kansrijk”. Laag opgeleiden met een laag inkomen zijn minder gewenst. Dus waar gaat het nu om? Niet zozeer om de hoogte van de inkomens, maar om het veronderstelde “type mens”. Dat vindt Karima erg kortzichtig. En ja, Karima heeft de hele Woonvisie gelezen en geen behoefte om haar achternaam op te schrijven.

  4. Profielbeeld van R.Sörensen
    R.Sörensen

    Goh leuk dat over jezelf schrijven in de derde persoon enkelvoud! Deed Julius Caesar ook !
    Ronald is het met Hans eens!

    1. Profielbeeld van Karima
      Karima

      Blijkbaar vinden beide heren vooral de vorm erg belangrijk wanneer blijkt dat iemand hun visie niet deelt?
      Een paar vragen dan maar nu het er naar uitziet dat de plannen door kunnen gaan. Hoe gaat Leefbaar ervoor zorgen dat die 500 huishoudens per jaar (volgens dhr. Pastors gisteren in Pauw) goed geherhuisvest worden? Dhr. Buijt beweerde dat een huurverschil wordt gecompenseerd door de Huurtoeslag, maar dat is niet meer zo sinds er passend toegewezen moet worden. Wie recht heeft op Huurtoeslag mag maximaal 586,00 (1 en 2 personen) of 628,00 (3 personen en meer) aan netto huur betalen. En woningen in dat segment moeten nu juist weg van Leefbaar.

      Hoe gaat Leefbaar de huishoudens die nét niet in aanmerking komen voor Huurtoeslag uitleggen dat zij moeten verhuizen naar een woning met een huur van MINIMAAL 586 of 628 netto huur? En mensen die net boven de inkomensgrens voor sociale huur zitten met hun inkomen dat zij naar de vrije sector MOETEN en dus minimaal 711, maar in de praktijk 900 of meer moeten gaan betalen als zij geen woning kunnen/willen kopen? Ook als zij een tijdelijk arbeidscontract hebben en dus geenszins zeker zijn van hun goede inkomen?

  5. Profielbeeld van R.Sörensen
    R.Sörensen

    Dat gaat Leefbaar Rotterdam volgens Ronald met het CDA en D66 uitleggen.
    Overigens zijn huishoudens die net boven welke grens komen in ons land altijd te klos.
    Een klein pensioen betekent net zoveel inkomen als helemaal geen pensioen. Dat heet nivellering en veroorzaakt werkloosheid denkt Ronald.

    1. Profielbeeld van Karima
      Karima

      Als u dat ook zo onlogisch vindt, dan bent u als politicus toch de aangewezen persoon om iets te doen aan regels die niet werken en waar de meeste mensen alleen maar last van hebben? Er zullen in de te slopen woningen veel van jullie kiezers zitten en het zou best eens een teleurstelling voor hen kunnen zijn als blijkt dat hun keuzemogelijkheden qua vervangende huisvesting er vanwege de stricte inkomensgrenzen minder vrolijk uitzien dan jullie filmpje suggereert.

  6. Profielbeeld van R.Sörensen
    R.Sörensen

    http://www.leefbaarrotterdam.nl/index.php/lr/comments/trap_niet_in_linkse_fabels_en_bangmakerij._stem_vandaag_voor_de_woonvisie/

    lees bovenstaande Karima en het wordt misschien duidelijk dat de tomatensoep niet zo heet gegeten gaat worden als hij door de bolsjewieken* in onze stad wordt opgediend.

    Bolsjewieken waren een minderheid (letterlijke vertaling) onder de socialistische beweging begin vorige eeuw, die hun wil aan anderen oplegden. vandaar mijn vergelijk. 1,6 miljoenuitgegeven om je gelijk af te dwingen. Nu zeggen dat naar 11,9 % van de bevolking geluisterd moet worden, maar nog erger: Het schitterende middel referendum in diskrediet gebracht!

  7. Profielbeeld van R.Sörensen
    R.Sörensen

    Dan nu nog even over je reactie, want ik was iets te snel.
    Ik ben geen politicus meer , maar een irritante volger van de oude mannetjes en oude vrouwtjes (qua opvatting) die deze site vol maken.
    Een visie niet uitvoeren, omdat je denkt dat het je kiezers gaat schelen? Heet dat niet populisme in VB kringen?)
    Lees ook het RD vandaag!

    1. Profielbeeld van Karima
      Karima

      Maar u geeft geen antwoord op mijn vraag. Ook al zouden er maar 100 woningen gesloopt moeten worden, het feit blijft overeind dat de keuzemogelijkheden alleen al door de stricte inkomensgrenzen voor iedereen erg beperkt zijn en jullie plannen juist ook de mensen die geen recht hebben op Huurtoeslag en ook geen echt hoog inkomen hebben hard raken.

      U mag dan wel geen politicus meer zijn, uw politieke netwerk is ongetwijfeld nog zeer groot, dus ik zou zeggen: werk aan de winkel!
      Oh ja, wat die winkel betreft: die kaasboertjes op de hoek zijn toch verdwenen omdat mensen liever hun kaas gingen kopen in de goedkopere supermarkt?

  8. Profielbeeld van Karima
    Karima

    Ik heb het artikel gelezen. Daaruit meen ik toch op te maken dat er één bewoner echt de wijk uit wil en de anderen graag blijven in een (betaalbare!) woning. Ook komt naar voren wat het probleem is: dat pandjesbazen de woningen hebben opgekocht en vervolgens schimmig verhuurd hebben. Wat is er nu op tegen om dát probleem aan te pakken en er voor iedereen betaalbare woningen voor terug te bouwen? Met de saamhorigheid tussen de reguliere bewoners uit alle windstreken is zo te zien helemaal niks mis dus hou dat zo!

  9. Profielbeeld van R.Sörensen
    R.Sörensen

    Bij nalezen viel mijn oog op de titel van deze column.

    Inderaad wie ?

    Querien Velter van de enige partij met 19e eeuwse denkbeelden in de raad? (er is er ook een uit de 7e eeuwse) Deze dame lijkt me vooral op anderen te letten en de hand in eigen boezem steken of de logische concequenties dragen zijn vaardigheden die zelfkennis vereisen. Dus niet.

    De oppositie in haar geheel? De vraag stellen is hem ontkennend beantwoorden. Natuurlijk niet die gaan gewoon door op iedere slak zout te leggen, te vergaderen, te vergaderen en te vergaderen . Ze kunnen niet anders.

    Dus conclusie. Wij Rotterdammers moeten op de blaren zitten. Jammer dat de politiek commentator dat zelf niet heeft geconcludeerd.

Reageren is voorbehouden aan Vers Beton-supporters. Meld je hier aan als supporter of log in.

Advertentie

Logo_giraffe_01_600x500