Kunst & Cultuur22 februari 2017

Gyz La Rivière pleit ervoor Europa weer sexy te maken

en geeft 4 redenen waarom hij als Rotterdammer vreemdging met Napels

Onlangs presenteerde beeldend kunstenaar Gyz La Rivère zijn nieuwste boek New Neapolis – No Structure, een liefdesverklaring aan de steden Napels en Rotterdam. Het tweetalige boek (Engels en Italiaans) is ook de eerste stap richting een date met twee soortgelijke Europese havensteden: Marseille en Liverpool. Hij vertelt waarom hij als Rotterdammer toch zo verliefd werd op Napels. En waarom havensteden wel eens de voorhoede kunnen uitmaken van een nieuw en sexy Europa.

‘Night in Napoli’ Beeld: Gyz La Rivière

PUNT 1. Maradona.

Het wereldkampioenschap voetbal in 1986 in Mexico. Het geweldige voetbal daar van Argentinië met hun Maradona. Als tienjarig jochie wilde ik natuurlijk net zo kunnen voetballen als de vedette. Deze wereldkampioen speelde in die jaren bij voetbalclub Napoli, in de stad Napels. Het was de eerste kennismaking in mijn prille jeugd met die andere havenstad.

Dan bestaat er het verhaal dat Maradona in zijn jeugd aan zowel Sparta als Feyenoord is gepresenteerd en aan nog twee andere Nederlandse clubs. Ze hadden geen interesse. Het is niet te geloven. Welke stempel zou hij op Rotterdam hebben gedrukt? We zullen het nooit weten. Maradona is echt een heilige in Napels. Je komt hem overal tegen.

PUNT 2. De verhalen van mijn oma over Rotterdam van voor de oorlog.

De geuren, kieren en geluiden van de smalle straatjes. Maar ook de legendes van het roemruchte Zandstraatkwartier, met nog smallere straatjes, waar haar familie vandaan komt. Deze buurt, ook wel ‘de Polder’ genoemd, is met de grond gelijk gemaakt om plaats te maken voor het Stadhuis en het Postkantoor op de Coolsingel. Wie zou er niet in het echie willen meemaken hoe het leven in deze straatjes was. Al die verhalen van diverse schrijvers en doorgegeven verhalen over hoe oud-Rotterdam moet zijn geweest, daarvoor moet u in Napels gaan slenteren.

Napels geeft mij het gevoel van een stad, waar ik altijd naar op zoek zal zijn in het huidige Rotterdam met haar modernistisch brede straten. Een oud-Rotterdam dat er geestelijk nog is onder elke stoeptegel. Maar in Napels lijkt-ie zo echt boven de stoeptegel. Het voelt als thuiskomen.

PUNT 3. Boefjes.

In de Rotterdamse folklore hebben we onder meer BoefjePietje BellPolletje Piekhaar en Kruimeltje. Straatschoffies van vandaag de dag staan hier dus in een lange traditie. Deze sjoemelende survival-kinderen hebben meestal toch wel hét gouden hart. De boefjes zitten ook zo duidelijk verweven in de stadscultuur van Napels. Daar heten ze Scugnizzo’s.

"Het volksintellect schat ik op veel hogere waarde dan zogenaamd hoogopgeleid zijn"

PUNT 4. Volkswijken.

Als men een zwak heeft voor Crooswijk, Feijenoord, het Oude Noorden en het Oude Westen − om maar wat te noemen − dan voelt men zich enorm thuis in Napels. De mentaliteit van deze volkswijken, die ik zo lief heb, heeft z’n huisvesting daar ook volop in het centrum.

Alle centra van de meeste Europese steden beginnen op elkaar te lijken met een zelfde soort tweeverdienende hoogopgeleide mensen. Saai. In Napels lijkt alles door elkaar te wonen. Het voelt volks aan. Dat volkse of het volksintellect, is iets wat ik trouwens veel hoger op waarde schat dan zogenaamd hoogopgeleid te zijn. Er bestaat trouwens ook nog zoiets als hoogopgeleid en arm, maar daar hoor je niemand over.

‘Garbage Goal’, Piazzetta San Giovanni in Porta, Napels Beeld: Gyz La Rivière

Afval en de dood

Deze vier punten maakten mij gelijk hevig verliefd op deze te gekke en bizarre havenstad. Terwijl ik daar was zag ik gaandeweg enorm veel overeenkomsten. Maar natuurlijk ook veel tegenstellingen. Menig persoon denkt aan niet opgehaald vuilnis op straat als-ie aan Napels denkt. Maar wist je dat de AVR in het Rotterdamse Rozenburg dit vuilnis uit Napels heeft verwerkt en verbrand?

Als je in Napels rondloopt, dan zie je veel schedels. Ze schreeuwen zachtjes: Gedenk te sterven (Memento mori). Ik dacht zoiets ga je nooit in Rotterdam vinden. Maar ik heb inmiddels al vijf schedels in onze buitenruimte gevonden. Kortom: Napels heeft mij beziggehouden en tevens een spiegel voorgehouden, ook al klinkt dat clichématig.

Broedersteden

Ik wilde dan ook meteen vrienden worden met de stad. Een alliantie vormen. Ik ging denken welke Europese havensteden hierbij ook zouden passen. Al snel kwam ik uit op Marseille en Liverpool. Vanwege een vergelijkbare mentaliteit.

Ik ging spelen met de Griekse naam Neapolis, waar Napels uit voort is gekomen. Neapolis betekent ‘nieuwe stad’. New Neapolis staat dus voor New Nieuwe Stad. Dit in een tijd waarin de gemiddelde EU-burger het helaas helemaal zat is met dát Europa en heimwee heeft naar z’n landje van voor de Verdragen van Schengen.

Voor een groepje verschillende steden dat dichtbij elkaar ligt, zoals de Randstad, zijn volgens de knappe koppen de beste ‘overlevingskansen’. Maar waarom kunnen steden die ver uit elkaar liggen, qua afstand en taal, maar dichtbij elkaar liggen qua mentaliteit niet net zo goed elkaar versterken? Zou dat kunnen met deze New Neapolis alliantie, zoals het bijvoorbeeld heel vroeger het geval was bij de Hanzesteden? Het Hanzeverbond kende in haar glorietijd maar liefst 150 steden en dorpen. Volgens sommigen zelfs 200. Het was de Europese Unie avant la lettre.

"Als een havenstad krampachtig gaat zitten doen over een geglobaliseerde wereld, dan verloochent ze zichzelf"

‘We’ vragen geen toestemming

Ikzelf voel mij, naast Rotterdammer en Nederlander, vooral juist een Europeaan. Met een zwak voor havens. Havensteden zijn natuurlijk van oudsher internationaal van aard, vanwege hun ligging en handel. Als een havenstad krampachtig gaat zitten doen over een geglobaliseerde wereld, dan verloochent ze zichzelf. Men mag denken wat-ie wil, maar de wateren denken niet zo. Het zijn de rivieren en zeeën die ons (ver)binden. Je vindt dan ook overal zeegoden, vergelijkbare riviermythes en andere maritieme verwijzingen in Rotterdam, Napels, Marseille en Liverpool.

‘Ice Babes’, Gelateria della Scimmia, Piazzetta Nilo, Napels Beeld: Gyz La Rivière

De vier stadsregio’s tellen gezamenlijk circa 8,5 miljoen inwoners. Een flinke kluif met veel sociale problemen. Het zijn juist de mindere kanten van de stad waarbij wij elkander kunnen bijstaan, helpen, motiveren en van kunnen leren. En we gaan hiervoor geen toestemming vragen aan Den Haag, Rome, Parijs of Londen. De basis van vriendschap begint met het je verplaatsen in de ander. Er zit muziek in. Geachte New Neapolis bewoner, wij gaan Europa weer sexy maken. Met of zonder heipaal.

Dit boek, dat voornamelijk over Napels en Rotterdam gaat, is het startsein hiervoor. Het project is nog lang niet klaar. Het is pas het begin. Zoals dichtbij in Oosterflank. Daar ligt vlakbij aan nota bene de Evenaar, de Marseillehof. Die komt weer uit in de Napelshof en dat vind ik hilarisch.

Dit is een bewerking van de speech die Gyz La Rivière gaf bij de boekpresentatie van New Neapolis – No Structure. Sommige zinnen uit deze speech zijn ook afkomstig uit eerdere teksten van La Rivière. De bedankjes zijn achterwege gelaten.

Het boek (224 pagina’s / 17,50 €) is onder meer te koop bij v/h Van Gennep, Snoek, Groos, TENT, Donner, Walgenbach art & books, PrintRoom, Nederlands Fotomuseum, Het Nieuwe Instituut, Bosch & de Jong, Office for Metropolitan Information, Antiquariaat Raster en hier.

Lees meer:

Reageer of deel op Social Media

Tags:Gyz la Rivière, havensteden, Napels, New Neapolis ~ No Structure en sexy

Sectie: Kunst & Cultuur

Ontvang de wekelijkse Vers Beton newsletter!

Op Vers Beton discussiëren we met liefde. We horen daarom graag je mening. Houd daarbij wel onderstaande richtlijnen in gedachten, dan weet je zeker dat je reactie zichtbaar blijft:

  • Draag inhoudelijk bij aan de discussie
  • Blijf on-topic
  • Speel op de bal, niet op de man
  • Wees respectvol: reacties waarin sprake is van schelden, haat, racisme of seksisme worden verwijderd
  • Reacties over huisregels en toelatingsbeleid worden verwijderd
  • We gaan niet in discussie over verwijderde reacties
  • Zie je reacties die niet aan de huisregels voldoen? Ons controlesysteem is niet waterdicht. Laat het ons weten via info@versbeton.nl

Verdiep de discussie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *