Politiek10 november 2017

Junglebook, of het eerste verslag van de Rotterdamse campagne

Column

Peter van Heemst maakt zich op voor het grootste politieke spektakelstuk van deze eeuw. Leest u deel 1 van zijn verslag van de strijd om de kiezer.

Peter van Heemst Beeld: Jeroen van de Ruit

Over vier maanden heeft Rotterdam een nieuwe gemeenteraad. Dan weten we wie tot maart 2022 onze lokale volksvertegenwoordigers zijn. Dat lijkt dichtbij. Maar voor de politici in spe en hun partijen is vier maanden een lange, lange weg. Ze rekenen in dagen. Meer dan 120 nog te gaan. Het is – in de woorden van The Beatles – “a long and winding road”. Elke dag kan van alles tegenzitten. Of meevallen natuurlijk, enorm meevallen zelfs. De lelijke tegenslag van de een is niet zelden een mooie opsteker voor de ander.

Dat de campagne in aantocht is, is alom voelbaar en zichtbaar. Plannen zijn in de maak. Lijsttrekkers gekozen. En kandidaten gepresenteerd. Op debatteren wordt hard getraind. De zwakte en kracht van de concurrentie geanalyseerd.

Ook ik heb campagnekriebels (eerlijk gezegd al vier jaar). Dat heeft onvermijdelijk consequenties voor mijn driewekelijkse column. Die zal, te beginnen vandaag, veranderen in een campagneverslag, een update die laat zien hoe de Rotterdamse politici zich opmaken voor het grootste politieke spektakelstuk van deze eeuw. Want dat gaat het in maart 2018 zeker worden. Vooral door de clash Eerdmans/Wilders. Zij gaan strijden om de hoofdprijs: wie wordt de grootste partij in de Rotterdamse gemeenteraad? Met als verrassende twist dat ineens Leefbaar Rotterdam onderdeel is van het vastgeroeste politieke establishment en de PVV Rotterdam zich kan presenteren als de echte grote politieke vernieuwer.

“De slimme Eerdmans heeft zo de rode loper richting Den Haag al uitgerold”

In de gemeenteraad vindt deze week de laatste grote krachtmeting van deze collegeperiode plaats. De begroting voor 2018 staat formeel op de agenda, maar daar gaat het nauwelijks over. D66, CDA, Leefbaar Rotterdam en ChristenUnie willen u en mij vooral vertellen welke mooie dingen ze sinds maart 2014 voor de stad hebben bereikt. Nog een keer kan de oppositie van VVD, PvdA, SP, GroenLinks, NIDA en Partij voor de Dieren laten zien wat er allemaal fout en mis is gegaan.

Dat is een interessant debat. Want er doen vier lijsttrekkers aan mee. Zij kunnen als het ware gratis en voor niets warm lopen. Drie er van zijn routiniers, Judith Bokhove van GroenLinks, Nourdin El Ouali van NIDA en Leo de Kleijn van de SP. Er meldde zich dit keer een nieuwkomer: Barbara Kathmann van de PvdA, Ze draait al drie jaar mee als gewoon raadslid, maar nu ze is aangewezen als PvdA-lijsttrekker voor 2018 is het niet meer dan logisch dat ze haar debuut maakt in het grote begrotingsdebat. Een buitenkans dus, die haar een kleine voorsprong geeft op bijvoorbeeld de nieuwe lijsttrekker van D66, Said Kasmi, die geen raadslid is en dus via RTV Rijnmond moet toekijken wat er deze dagen in de gemeenteraad gebeurt. Twee lijstrekkers zijn wethouders, Joost Eerdmans en de CDA’er Sven de Langen. Zij moeten vanaf hun wethoudersstoel gelaten afwachten wat hun fractievoorzitters ervan brouwen.

Dit is voor mij ook het uitgelezen moment om nog even stil te staan bij de samenwerking tussen Baudet en Eerdmans. Het is en blijft een intrigerend bondgenootschap. Een knappe actie, was mijn eerst reactie. Zeker toen Baudet in de landelijke peilingen groter en groter groeide. Of de formule gaat werken, is toch de vraag. Zullen Leefbaar Rotterdam-kiezers echt het stemadvies van Eerdmans volgen en bij de volgende Tweede Kamerverkiezingen op het Forum voor Democratie stemmen? En omgekeerd, zal de Rotterdamse Forumaanhang in maart aanstaande gehoorzaam doen wat Baudet van ze verlangt en hun stem toevertrouwen aan Eerdmans? Eerst zien dan geloven, is voorlopig mijn motto.

Eén ding is wel zeker, de slimme Joost Eerdmans heeft met deze alliantie een toekomstige plek veiliggesteld op de Tweede Kamerlijst van het Forum voor Democratie. Dus als hij op Rotterdam is uitgekeken (of Rotterdam op hem), is de rode loper richting Den Haag al uitgerold. Dat daar echt zijn hart ligt, staat voor mij zo vast als de tuien van de Erasmusbrug.

“Zeker in Rotterdam vinden veel kiezers de gang naar de stembus niet echt de moeite waard”

De hamvraag is deze maanden: doen al die inspanningen van de Rotterdamse politici er toe? Maken zij echt het verschil tussen een glorieuze overwinning of een bittere nederlaag? We mogen hun drukke gedoe gerust met flink wat scheppen tafelzout nemen. Hoe hoog of laag ze hier ook springen, op veel (te veel) Rotterdamse kiezers maakt het geen tot weinig indruk. Bij de lokale verkiezingen ligt de opkomst per definitie stukken lager dan bij de Tweede Kamerverkiezingen. Zeker in Rotterdam vinden veel kiezers de gang naar de stembus niet echt de moeite waard.

Daarbij speelt er nog iets. Vooral de landelijke politiek bepaalt de Rotterdamse keuzen. Wie vindt dat pakweg Asscher het landelijk goed doet, stemt lokaal PvdA. Wie Jesse Klaver een toffe gozer vindt, stemt lokaal GroenLinks. Als de bewondering voor Rutte groot is, boert de Rotterdamse VVD goed en wie dol is op Baudet, geeft zijn stem aan Leefbaar Rotterdam.

Voor de partijen die net een nieuw kabinet hebben gemaakt, is het nog eens extra spannend. Houden ze steun van hun kiezers of lopen die na de komst van Rutte III massaal weg? D66, ChristenUnie en CDA houden de steun van hun kiezers redelijk vast. Alle peilingen wijzen min of meer in die richting. Alleen bij de VVD is de start zorgelijker. Daar weet Baudet de ene na de andere zetel weg te snoepen.

“Bij D66 is de afrekening met zittende raadsleden verbijsterend”

Tot slot van dit eerste campagnebulletin sta ik stil bij de stoelendans die zich al een jaar aan het voltrekken is. Politieke kopstukken als Hugo de Jonge (CDA), Antoinette Laan (VVD) en eerder Salima Belhaj (D66) zijn richting landelijke politiek vertrokken. Mooi: nieuwe Rotterdamse bruggenhoofden bij de lobby’s om aandacht en geld.

De lokale kandidatenlijsten baren me zorgen. Hele grote zelfs. Ik schreef er al eerder over en Antoinette Laan sprak er deze week klare taal over in haar afscheidsspeech in de gemeenteraad. Politici zijn wegwerpartikelen geworden. Als alles misloopt, keren volgend jaar maart nog geen tien van de 45 zittende raadsleden terug in de Stadhuis aan de Coolsingel. Ervaring, kennis van zaken, inzicht en wijsheid smelten weg als sneeuw voor de zon. Met name bij D66 is de afrekening met zittende raadsleden op zijn zachtst gezegd verbijsterend. Slecht een routinier wist zijn plek veilig te stellen. Ook de PvdA hield grote schoonmaak. Van de acht zittende volksvertegenwoordigers staan er nog twee op de nieuwe lijst.

Hoe ziet na de verkiezingen van 2018 het leven van Aboutaleb er uit? En wat maakt iemand een excellent raadslid? Duikt DENK ook nog op in de Rotterdamse verkiezingsstrijd? En wat is er nog meer spannend naast de Grote Clash? Voer genoeg voor de volgende editie van mijn Junglebook.

Lees meer:

Reageer of deel op Social Media

Tags:barbara kathmann, joost eerdmans, Judith Bokhove, Leo de kleijn, Nourdin El Ouali, said kasmi, sven de langen, Thierry Baudet en verkiezingscampagne

Sectie: Politiek

Ontvang de wekelijkse Vers Beton newsletter!

Op Vers Beton discussiëren we met liefde. We horen daarom graag je mening. Houd daarbij wel onderstaande richtlijnen in gedachten, dan weet je zeker dat je reactie zichtbaar blijft:

  • Draag inhoudelijk bij aan de discussie
  • Blijf on-topic
  • Speel op de bal, niet op de man
  • Wees respectvol: reacties waarin sprake is van schelden, haat, racisme of seksisme worden verwijderd
  • Reacties over huisregels en toelatingsbeleid worden verwijderd
  • We gaan niet in discussie over verwijderde reacties
  • Zie je reacties die niet aan de huisregels voldoen? Ons controlesysteem is niet waterdicht. Laat het ons weten via info@versbeton.nl

Verdiep de discussie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *