Voor de harddenkende Rotterdammer

Peter van Heemst maakt zich op voor het grootste politieke spektakelstuk van deze eeuw. Leest u deel 1 van zijn verslag van de strijd om de kiezer.

Peter
Peter van Heemst Beeld door: beeld: Jeroen Van de Ruit

Over vier maanden heeft Rotterdam een nieuwe gemeenteraad. Dan weten we wie tot maart 2022 onze lokale volksvertegenwoordigers zijn. Dat lijkt dichtbij. Maar voor de politici in spe en hun partijen is vier maanden een lange, lange weg. Ze rekenen in dagen. Meer dan 120 nog te gaan. Het is – in de woorden van The Beatles – “a long and winding road”. Elke dag kan van alles tegenzitten. Of meevallen natuurlijk, enorm meevallen zelfs. De lelijke tegenslag van de een is niet zelden een mooie opsteker voor de ander.
Dat de campagne in aantocht is, is alom voelbaar en zichtbaar. Plannen zijn in de maak. Lijsttrekkers gekozen. En kandidaten gepresenteerd. Op debatteren wordt hard getraind. De zwakte en kracht van de concurrentie geanalyseerd.
Ook ik heb campagnekriebels (eerlijk gezegd al vier jaar). Dat heeft onvermijdelijk consequenties voor mijn driewekelijkse column. Die zal, te beginnen vandaag, veranderen in een campagneverslag, een update die laat zien hoe de Rotterdamse politici zich opmaken voor het grootste politieke spektakelstuk van deze eeuw. Want dat gaat het in maart 2018 zeker worden. Vooral door de clash Eerdmans/Wilders. Zij gaan strijden om de hoofdprijs: wie wordt de grootste partij in de Rotterdamse gemeenteraad? Met als verrassende twist dat ineens Leefbaar Rotterdam onderdeel is van het vastgeroeste politieke establishment en de PVV Rotterdam zich kan presenteren als de echte grote politieke vernieuwer.

In de gemeenteraad vindt deze week de laatste grote krachtmeting van deze collegeperiode plaats. De begroting voor 2018 staat formeel op de agenda, maar daar gaat het nauwelijks over. D66, CDA, Leefbaar Rotterdam en ChristenUnie willen u en mij vooral vertellen welke mooie dingen ze sinds maart 2014 voor de stad hebben bereikt. Nog een keer kan de oppositie van VVD, PvdA, SP, GroenLinks, NIDA en Partij voor de Dieren laten zien wat er allemaal fout en mis is gegaan.
Dat is een interessant debat. Want er doen vier lijsttrekkers aan mee. Zij kunnen als het ware gratis en voor niets warm lopen. Drie er van zijn routiniers, Judith Bokhove van GroenLinks, Nourdin El Ouali van NIDA en Leo de Kleijn van de SP. Er meldde zich dit keer een nieuwkomer: Barbara Kathmann van de PvdA, Ze draait al drie jaar mee als gewoon raadslid, maar nu ze is aangewezen als PvdA-lijsttrekker voor 2018 is het niet meer dan logisch dat ze haar debuut maakt in het grote begrotingsdebat. Een buitenkans dus, die haar een kleine voorsprong geeft op bijvoorbeeld de nieuwe lijsttrekker van D66, Said Kasmi, die geen raadslid is en dus via RTV Rijnmond moet toekijken wat er deze dagen in de gemeenteraad gebeurt. Twee lijstrekkers zijn wethouders, Joost Eerdmans en de CDA’er Sven de Langen. Zij moeten vanaf hun wethoudersstoel gelaten afwachten wat hun fractievoorzitters ervan brouwen.
Dit is voor mij ook het uitgelezen moment om nog even stil te staan bij de samenwerking tussen Baudet en Eerdmans. Het is en blijft een intrigerend bondgenootschap. Een knappe actie, was mijn eerst reactie. Zeker toen Baudet in de landelijke peilingen groter en groter groeide. Of de formule gaat werken, is toch de vraag. Zullen Leefbaar Rotterdam-kiezers echt het stemadvies van Eerdmans volgen en bij de volgende Tweede Kamerverkiezingen op het Forum voor Democratie stemmen? En omgekeerd, zal de Rotterdamse Forumaanhang in maart aanstaande gehoorzaam doen wat Baudet van ze verlangt en hun stem toevertrouwen aan Eerdmans? Eerst zien dan geloven, is voorlopig mijn motto.
Eén ding is wel zeker, de slimme Joost Eerdmans heeft met deze alliantie een toekomstige plek veiliggesteld op de Tweede Kamerlijst van het Forum voor Democratie. Dus als hij op Rotterdam is uitgekeken (of Rotterdam op hem), is de rode loper richting Den Haag al uitgerold. Dat daar echt zijn hart ligt, staat voor mij zo vast als de tuien van de Erasmusbrug.

De hamvraag is deze maanden: doen al die inspanningen van de Rotterdamse politici er toe? Maken zij echt het verschil tussen een glorieuze overwinning of een bittere nederlaag? We mogen hun drukke gedoe gerust met flink wat scheppen tafelzout nemen. Hoe hoog of laag ze hier ook springen, op veel (te veel) Rotterdamse kiezers maakt het geen tot weinig indruk. Bij de lokale verkiezingen ligt de opkomst per definitie stukken lager dan bij de Tweede Kamerverkiezingen. Zeker in Rotterdam vinden veel kiezers de gang naar de stembus niet echt de moeite waard.
Daarbij speelt er nog iets. Vooral de landelijke politiek bepaalt de Rotterdamse keuzen. Wie vindt dat pakweg Asscher het landelijk goed doet, stemt lokaal PvdA. Wie Jesse Klaver een toffe gozer vindt, stemt lokaal GroenLinks. Als de bewondering voor Rutte groot is, boert de Rotterdamse VVD goed en wie dol is op Baudet, geeft zijn stem aan Leefbaar Rotterdam.
Voor de partijen die net een nieuw kabinet hebben gemaakt, is het nog eens extra spannend. Houden ze steun van hun kiezers of lopen die na de komst van Rutte III massaal weg? D66, ChristenUnie en CDA houden de steun van hun kiezers redelijk vast. Alle peilingen wijzen min of meer in die richting. Alleen bij de VVD is de start zorgelijker. Daar weet Baudet de ene na de andere zetel weg te snoepen.

Tot slot van dit eerste campagnebulletin sta ik stil bij de stoelendans die zich al een jaar aan het voltrekken is. Politieke kopstukken als Hugo de Jonge (CDA), Antoinette Laan (VVD) en eerder Salima Belhaj (D66) zijn richting landelijke politiek vertrokken. Mooi: nieuwe Rotterdamse bruggenhoofden bij de lobby’s om aandacht en geld.
De lokale kandidatenlijsten baren me zorgen. Hele grote zelfs. Ik schreef er al eerder over en Antoinette Laan sprak er deze week klare taal over in haar afscheidsspeech in de gemeenteraad. Politici zijn wegwerpartikelen geworden. Als alles misloopt, keren volgend jaar maart nog geen tien van de 45 zittende raadsleden terug in de Stadhuis aan de Coolsingel. Ervaring, kennis van zaken, inzicht en wijsheid smelten weg als sneeuw voor de zon. Met name bij D66 is de afrekening met zittende raadsleden op zijn zachtst gezegd verbijsterend. Slecht een routinier wist zijn plek veilig te stellen. Ook de PvdA hield grote schoonmaak. Van de acht zittende volksvertegenwoordigers staan er nog twee op de nieuwe lijst.
Hoe ziet na de verkiezingen van 2018 het leven van Aboutaleb er uit? En wat maakt iemand een excellent raadslid? Duikt DENK ook nog op in de Rotterdamse verkiezingsstrijd? En wat is er nog meer spannend naast de Grote Clash? Voer genoeg voor de volgende editie van mijn Junglebook.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder

peter-van-heemst

Peter van Heemst

Peter van Heemst was Staten-, Tweede Kamer-, gemeenteraadslid en in 2006 lijsttrekker van de PvdA in Rotterdam. Tegenwoordig is hij onder meer politiek analist van Vers Beton.

Profiel-pagina
Jeroen van de Ruit kopie

Jeroen Van de Ruit

Illustrator

Profiel-pagina
Lees 9 reacties
  1. Profielbeeld van Joey
    Joey

    “En omgekeerd, zal de Rotterdamse Forumaanhang in maart aanstaande gehoorzaam doen wat Baudet van ze verlangt en hun stem toevertrouwen aan Eerdmans? ”

    En daarna…

    “wie dol is op Baudet, geeft zijn stem aan Leefbaar Rotterdam.”

    Welke is het nou, Peter?

  2. Profielbeeld van R.Sörensen
    R.Sörensen

    Die riedel – dat de kiezers lokaal ook hun keuze laten bepalen door de politiek in Den Haag – houdt Van Heemstein nu weer.
    Merkwaardig toch dat 35 % van de landelijke kiezers hun stem aan een lokale partij heeft gegeven en dat de opkomst bij lokale verkiezingen beduidend lager is.
    Significante verschillen dus. Meer desinteresse en oog voor lokale problemen.

  3. Profielbeeld van Karin
    Karin

    “Ervaring, kennis van zaken, inzicht en wijsheid smelten weg als sneeuw voor de zon”, aldus een bezorgde Peter van Heemst.

    Waarmee Peter de -in zijn geval begrijpelijke- denkfout maakt dat ervaren raadsleden (automatisch) over inzicht en wijsheid beschikken.

    1. Profielbeeld van Marcel Ramaker
      Marcel Ramaker

      Nou Karin, ze weten in ieder geval hoe het reglement van orde in elkaar steekt! Alhoewel? Bij van de Mosch twijfel ik daaraan.

  4. Profielbeeld van Marcel Ramaker
    Marcel Ramaker

    Onze Abu (en griffier) zal nog harder gaan roepen om experts uit het bedrijfsleven en zal aan v/d Mosch een cursus ‘Voorzitten’ gaan aanbieden. Wat een vertoning gisteravond bij de orde-momentjes en het over en weer vliegen afvangen … van der Laan keert zich om in zijn graf. Zelfs dingen van acht jaar terug wordt je nog mee afgedroogd. Ja Peter, ik zie het ook somber in. Maar ik mag niet al te kritisch zijn, zo op plek 23. Drie jaar graaf ik mij nu al in voor Werk & Inkomen en Armoedebeleid. Weet hierdoor echt wat nodig is en verbaas me dat zowel de huidige als nieuwe allemaal boter op het hoofd hebben en dat geld voor alle 45. Natuurlijk gaan we gewoon door met het elkaar afdrogen zonder ook maar even stil te staan bij het feit dat als we zo doorgaan het hele probleem nooit zal worden opgelost. Niemand die bedenkt dat de vier beleidsterreinen die armoede bestrijkt vraagt om een integrale aanpak. Nee, de eigen portefeuille en belang zijn heilig en ondertussen worden de 120.000 Rotterdammers die hieronder gebukt gaan vergeten!

    1. Profielbeeld van Karin
      Karin

      Het bevestigt mijn beeld van een infantiel opererende, naar binnen gerichte raad. Bestuurders die ook eens een (echt) bedrijf van binnen hebben gezien, zou al een hele vooruitgang zijn (resultaatgericht), maar -zoals bekend- die krijg je met geen stok naar binnen en geef ze eens ongelijk.

      Marcel, als maatschappelijk betrokken ondernemer lijk je me uit het juiste hout gesneden. Dus wat doe je daar nog?? Met enig historisch besef kun je ervan uitgaan dat je bezwaren ook over 10 of 20 jaar nog overeind staan.

    2. Profielbeeld van R.Sörensen
      R.Sörensen

      Ik weet niet of we het over hetzelfde raadslid hebben, maar Dries heet Mosch en niet Van der Mosch.
      Significant natuurlijk deze desinteresse. Zo’n Mosch, gewoon een oer -Rotterdamse loodgieter, die een eigen zaak begonnen is en bovendien op voorkeurstemmen de raad gehaald heeft. Een beetje sociaal democraat die er graag bij wil horen, negeert zulke Rotterdammers de laatste dertig jaar!

  5. Profielbeeld van Ellen Verkoelen
    Ellen Verkoelen

    Misser om in dit eerste verslag geen aandacht te hebben voor 50Plus die ook de Rotterdamse Arena gaat betreden! Maar is wel tekenend voor de politiek in Rotterdam; geen aandacht voor de werkelijke problemen en alleen maar bezig zijn met de poppetjes! Was ook zeer genant om te zien in de eerste ronde van deze algemene beschouwingen van de laatste begroting van dit college! Over de ruggen van veel echte arme inwoners klopte de ene partij na de andere zichzelf op de schouders met een gigantische hoeveelheid nietszeggende moties!

  6. Profielbeeld van Marco
    Marco

    Ik ken Peter van Heemst als een uitermate sluwe vos en daarom begrijp ik weinig van deze column. Of Van Heemst is z’n scherpte kwijt, of hij houdt een slecht verhaal tegen beter weten in. Ik vermoed dat laatste.

    Op de eerste plaats de (gewenste?) tweestrijd tussen de PVV en Leefbaar. Ik ben nog steeds niet overtuigd van deelname van de PVV in Rotterdam. De PVV heeft nog steeds niemand naar voren geschoven en dat wordt toch echt dringen nu. Het is algemeen bekend dat de PVV een enorm probleem heeft capabele mensen te vinden; er zijn niet eens geruchten over wie er op de lijst zou kunnen staan. Wilders lijdt meer gezichtsverlies met een lijst incapabele ruziezoekers dan met niet meedoen.

    Dan deze: “Als de bewondering voor Rutte groot is, boert de Rotterdamse VVD goed en wie dol is op Baudet, geeft zijn stem aan Leefbaar Rotterdam.” Waarop is dit gebaseerd? niet op de Rotterdamse realiteit of op een analyse van vorige uitslagen.

    Of je het nu leuk vind of niet -en ik kan me indenken dat Van Heemst het niet leuk vindt- Leefbaar is zo’n beetje de meest consistente factor in de Rotterdamse politiek met 14 zetels, drie verkiezingen achter elkaar. Leefbaar trekt veel meer meer kiezers dan Wilders en Baudet bij elkaar en dat bij een gemeenteraadsverkiezing met een opkomst van 45% tegen een opkomst bij landelijk van maar liefst 72%. Dat zou Van Heemst moeten weten.

    Er is in Rotterdam geen ruimte op rechts. Met de komst van Leefbaar is de VVD al vier verkiezingen op rij gereduceerd tot een splinterpartij met 3 zetels. De liberalen in Rotterdam hebben simpelweg geen verhaal: links van Leefbaar en ietsjes rechts van D66. De VVD bestaat enkel nog bij gratie van de liberale enclaves in Kralingen en Hilligersberg.

    De Rotterdamse PvdA zal alles op alles moet zetten om zelfs maar de tweede plaats te behouden. Dat Barbara Kathmann hier in zal slagen lijkt niet erg aannemelijk. Zij heeft te weinig uitstraling en onvoldoende politiek inzicht om het hoofd te bieden aan D66 en nieuwkomers als Nida en Denk die nog meer van de allochtone achterban gaan afsnoepen. De slag om de autochtone achterban is bij voorbaat gedoemd te mislukken. Kathmann voert een verbeten achterhoedegevecht tegen een vijand die haar al lang en breed gepasseerd is.

    De PvdA heeft een joekel van een probleem en geen begin van een oplossing. De fixatie van de Rotterdamse Pvda op Leefbaar werkt alleen maar in het voordeel van die laatste. Ook dat bewijst weer dat men bij de PvdA van strategisch campagne voeren werkelijk geen bal verstand heeft. Het is aan de ene kant met leedvermaak, maar ergens ook triest om te zien dat een partij die toch veel capabele bestuurders heeft voortgebracht nu zo de afgrond in zwabbert.

Reageren is voorbehouden aan Vers Beton-supporters. Meld je hier aan als supporter of log in.

Advertentie

Logo_giraffe_01_600x500