voor de harddenkende Rotterdammer

Hoe de uitslag van de verkiezingen woensdag ook uitpakt, Rotterdam krijgt een nieuw stadsbestuur en samenwerken zal moeten. Peter van Heemst sluit zijn serie columns over de Rotterdamse verkiezingsstrijd af met acht aanbevelingen om tot een zespartijencollege te komen.

Peter
Peter van Heemst Beeld door: beeld: Jeroen van de Ruit

Een zespartijencollege?! Ja, ga daar voor het gemak maar even van uit. Het tijdperk waarin een partij de gemeenteraad domineert (Leefbaar of de PvdA) en dus met twee of drie anderen aan een meerderheid kwam, is op 21 maart definitief voorbij.
Een college met zowel Leefbaar als de PVV erin is een kansloze optie. Behalve die twee wil niemand dat. Dan is de vraag of Leefbaar zonder PVV wél opnieuw aan de bak kan komen. Een kabinet Aboutaleb/Eerdmans 2 zeg maar. Ik betwijfel dat zeer, want daarvoor zijn én CDA én VVD én D66 nodig. Het is zeer onwaarschijnlijk dat D66 opnieuw met Eerdmans in zee wil gaan. Het avontuur uit de periode 2014-2018 is de Rotterdamse sociaal-liberalen slecht bevallen. De verhoudingen met Leefbaar zijn er de afgelopen maanden alleen maar slechter op geworden. Baudet was voor Eerdmans in de campagne een steun in de rug, maar bij de coalitieonderhandelingen een blok aan het been.
Dus hupsakee, op weg naar een zespartijencoalitie, met als spil CDA, D66 en VVD. Dat geeft onze stad een uitstekende entree bij Rutte, Buma en Pechtold. GroenLinks doet mee, want een grote winnaar kun je niet aan de zijlijn laten staan. De SP ook, omdat het de hoogste tijd wordt die in Rotterdam aan de bak te laten komen. En de PvdA, klein maar fijn, maakt het af.
Mijn eerste advies: verdoe geen tijd aan omtrekkende bewegingen. Maak snel na 21 maart duidelijk welke coalitie de voorkeur heeft, zodat de onderhandelingen na een dag of drie, vier kunnen beginnen.
Wat enorm gaat helpen is als er een informateur aan het werk gaat met wortels in de Rotterdamse politiek. Advies nummer 2: Geen hoogleraren meer, directeuren van gemeentelijke diensten of bedrijven, of andere mensen die in de politieke wereld wildvreemd zijn. Wat te denken van het duo Jeannette Baljeu (VVD) en Richard Moti (PvdA), twee Rotterdamse oud-wethouders, die zeer praktisch zijn ingesteld en met iedereen goed uit de voeten kunnen?

3: Doe het de eerste week van de onderhandelingen heel rustig aan. De lijsttrekkers zijn versleten, bekaf en gesloopt. Neem de tijd om bij te tanken en uit te rusten. Laat ze weer kennismaken met de mensen waarvan ze houden en die ze de afgelopen maanden nauwelijks konden zien. Bijkomend voordeel: ze kunnen omschakelen van campagne- naar onderhandelingsstand. Campagnevoeren is je eigen standpunt uitdragen. Onderhandelen is willen weten waarom de ander iets vindt.
Omdat ze ongeveer even groot zijn, komt er een college met zes wethouders. Goed voor de slagkracht. Goed voor een stevige inhoudelijke portefeuille. En prima voor het gevoel van gelijkwaardigheid. Advies 4: Leg dit aan het begin al vast. Dat geeft duidelijkheid, zekerheid en dus rust aan de onderhandelingstafel.
Onderhandelen gaat ook over sfeer, over vertrouwen. Advies 5 luidt daarom: check de eerste dag goed of er nog narigheid, grieven of ander oud zeer uit de campagne ligt, praat daarover, scheld elkaar misschien nog even hartgrondig uit en dan is het mooi geweest. Spreek af dat alles bespreekbaar is en dat niemand met veto’s gaat werken.

Maak geen ellenlang coalitieakkoord. Probeer het eens met pakweg acht A4’tjes. Dat is advies 6. Korte, kernachtige afspraken die een inhoudelijke richting en een financieel raamwerk aangeven. Voor de uitwerking zijn groepen, organisaties en instellingen in de stad nodig. Betrek ze bij wat je van plan bent. En, minstens zo belangrijk, zo krijgt de rest van de raad eindelijk eens echte invloed op wat het stadsbestuur doet en gaat doen. Dat wordt elke vier jaar aan de oppositie beloofd en daar komt elke vier jaar niets van terecht. Nu dus wel.
Laat je in twee dagen goed bijpraten over de staat van de stad en vooral over wat de ambtelijke diensten aan grote projecten onder handen hebben. Dat is advies nummer 7. Alle onderhandelaars krijgen zo de beschikking over dezelfde informatie en al vragend, luisterend en discussiërend groeit er inhoudelijk commitment. En ze ontdekken dat besturen ook gaat over continuïteit, over wat haalbaar is en over wat doodgewoon móet gebeuren.
Advies 8 is even simpel als essentieel: geef elke coalitiepartij één groot ding dat die partij op het lijf is geschreven. Dat stemt de achterban mild, de fractie tevreden en zorgt voor optimisme aan de onderhandelingstafel.
Gaat het zo als ik voorspel? Vast niet. De Rotterdamse kiezers en de Rotterdamse politiek weten altijd weer te verrassen. Dus kijk niet gek op als er na veertien weken moeizaam onderhandelen een wankel driepartijencollege op het bordes staat.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder
peter-van-heemst

Peter van Heemst

Peter van Heemst was Staten-, Tweede Kamer-, gemeenteraadslid en in 2006 lijsttrekker van de PvdA in Rotterdam. Tegenwoordig is hij onder meer politiek analist van Vers Beton.

Profiel-pagina
Jeroen van de Ruit kopie

Jeroen Van de Ruit

Profiel-pagina
Lees 10 reacties

Advertentie

Wildlife-film-festival-rotterdam-2018-Adv-Versbeton