voor de harddenkende Rotterdammer

Elke vrijdag serveren De Beste Stuurlui een prikkelende opinie te serveren voor bij de vrijdagmiddagborrel. Deze week wil Aboutaleb een watermanager loslaten op de sociale problematiek in Rotterdam-West. Daarvoor komt ex-Stuurvrouw Anne Ardon graag weer even aan wal staan.

MarkvanWijk-De-Beste-Stuurlui
Beeld door: beeld: Mark van Wijk

Rotterdam heeft een nieuwe superheld. Een dijken-expert die ons vertelt hoe sociaal-economische ongelijkheid op te lossen is. Aboutaleb mijmert over “de geweldige kennis waarmee we de gevaren van water bestrijden, en die technieken gebruiken om ingewikkelde vraagstukken in Rotterdam-West op te lossen” (AD). De oplossingen die sociologen, stedenbouwkundigen en (linkse) politici al jarenlang aandragen moeten even in de ijskast.
Omdenken zullen we!
Eigenlijk ben ik met stuurvrouwpensioen. Ik kreeg – o ironie – na mijn bachelor in de sociale wetenschappen (bestuurskunde) en een master over veiligheid een fulltime baan in de cybersecurity waardoor ik geen tijd meer heb om stukjes te schrijven. Maar over de crossover tussen sociale problemen en techniek draagt deze stuurvrouw-goes-consultant graag advies aan. Gratis en voor niets.
 

Burgemeester Aboutaleb noemt het plan om een watermanager op Tussendijken af te sturen “een beetje gedurfd”, terwijl er eigenlijk niets nieuws onder de zon is. De Russische schrijver Evgeny Mozorov schreef het boek To save everything, click here om technologisch solutionionisme te bestrijden. Het idee leeft dat met een slim algoritme, een geniaal computerprogramma of gewoon door héél hard op een toetsenbord slaan alle (sociale) problemen van de wereld op te lossen zijn.
Wat er feitelijk gebeurt is dat er van een complex sociaal probleem (‘wicked problems’ noemen ze die op de Erasmusuniversiteit graag) een kennisprobleem gemaakt wordt. De gedachte is dat als we maar genoeg weten van het probleem, we vanzelf een oplossing vinden. In een interview met de New Yorker zegt Mozorov: “They want to be ‘open,’ they want to be ‘disruptive,’ they want to ‘innovate’. […] The open agenda is, in many ways, the opposite of equality and justice. They think anything that helps you to bypass institutions is, by default, empowering or liberating”. Het ‘gedurfde’ idee van Aboutaleb past wat mij betreft precies in dit rijtje. Sociale context of niet: we zoomen in op één technologisch aspect en dan volgt de rest vanzelf.
Een ander mooi lokaal voorbeeld van technologisch solutionisme is de app tegen straatintimidatie waarin slachtoffers kunnen aangeven waar in de stad ze geïntimideerd worden, terwijl de kern van straatintimidatie helemaal niet is dat we niet weten wáár het gebeurt. Het probleem (mannen die denken dat ze onbehoorlijk tegen vrouwen kunnen doen) heeft namelijk pootjes waarmee ze vrolijk naar de volgende straathoek hobbelen als op de ene ‘hotspot’ een politieagent verschijnt.

Saaie oplossing

De dijken-expert kan precies hetzelfde doen als wat vele sociale experts deden: in kaart brengen wat voor sociale problemen rond de Mathenesserweg spelen, misschien een beetje met een nattevoeten-element. Maar is een gebrek aan kennis nou de reden waardoor probleembuurten bestaan? Zijn complexe, multidimensionale vraagstukken op te lossen zonder de sociale contexten en instituties mee te nemen en slechts naar technologisch wateraspect te kijken? Andersom zouden we het niet goedkeuren: een imker in een JSF of een socioloog als hartchirurg voor een ander perspectief, maar we schuiven met gemak de mensen die kennis hebben van complexe maatschappelijke problemen aan de kant voor experiment van een watermanager in een nu al kwetsbare buurt.
Ik durf namelijk te beweren dat we heel goed weten waarom bepaalde buurten gekwalificeerd worden als ‘slecht’. Er is armoede, er is onveiligheid, er wonen veel mensen die geen (betaald) werk hebben, of van hun betaalde werk niet rond kunnen komen. Er is uitbuiting, er is een semi-legaal circuit dat voor jongeren een beter bestaan lijkt te bieden dan een opleiding afmaken. En we weten ook donders goed wat de oplossingen zijn voor dit soort problemen, maar die zijn een stuk duurder dan een watermanager en een persbericht: een sociaal vangnet. Baanzekerheid. Uitkeringen. Goede opleidingen. Veiligheid op straat. Goede huizen. Een inclusieve samenleving. Het is de afgedraaide plaat van de sociaal-democratie waar niemand naar wil luisteren. Al zeker niet de Rotterdamse politiek die de afgelopen jaren met woonreferenda en Rotterdamwetten met name de sociaal-economisch kwetsbare groepen het centrum uit gentrificeerde. Geen vernieuwend beleid, ook niet gedurfd. Wel wat Rotterdam nodig heeft.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder
Anne Ardon

Anne Ardon

Anne Ardon (1995) woont sinds een aantal jaar in Rotterdam. Naast student Crisis and Security Management is ze oprichter van het feministische platform Stellingdames.nl.

Profiel-pagina
avatar-mark-van-wijk

Mark van Wijk

Illustrator

Met een achtergrond als grafisch ontwerper en een grote interesse in illustratief werk maakt Mark van Wijk dingen graag mooier dan ze zijn. Daarbij is er, wat Mark betreft, altijd wel ergens een grap uit te halen.

Profiel-pagina
Lees 8 reacties