voor de harddenkende Rotterdammer

Donderdag 31 mei organiseert FNV Havens een grootse manifestatie in het centrum. Mark Hoogstad hekelt de oorlogsretoriek van vakbondsleider Niek Stam.

VersBeton_Haven_040515-03
Beeld door: beeld: Michael van Kekem

Zijn naam luidt Niek Stam, hij houdt van voetbal en hij is een bevlogen, klassieke vakbondsman: eentje die is opgetrokken uit gewapend beton en gehard in de Rotterdamse haven. Kin omhoog, gebalde vuisten, klaar voor de klassenstrijd! Nooit en te nimmer versagend. Eens een docker, altijd een docker!
Wie Niek hoort praten – ‘bulderen’ is een toepasselijker woord – en de ogen sluit, waant zich op een slagveld: brandende barricades, vernield straatmeubilair en grimmig gepeupel dat, zwaaiend met riek en hooivork, scandeert om het hoofd van de kapitalistische boeman-tiran. Het uitroepteken is, kortom, nooit ver weg als Niek zijn snufferd om de hoek duwt. Beter gezegd: hij is héél erg Rotterdams.

Katshoek 4 teaser

Lees meer

Video: Studio Katshoek met FNV-voorman Niek Stam

In deze editie van Studio Katshoek, het interviewprogramma van Vers Beton, te gast: Niek…

Morgen, donderdag 31 mei, moet zijn grote dag worden. Namens zijn werkgever FNV Havens organiseert de vakbondsleider een – naar hij vurig hoopt – grootse manifestatie in het hart van Rotterdam. Vanaf 12.00 uur verzamelen zijn discipelen zich op het Schouwburgplein, waarna de meute eendrachtig oprukt naar de Binnenrotte. Dit FNV Offensief richt de woede op de “oneerlijke AOW-leeftijd” en de flex-contracten. “45 jaar is genoeg!”, briesen Niek en de zijnen. Onder meer The Kik komt het linkse feestje opluisteren met een optreden.

Onverzoenlijke taal

Helaas heb ik (nog) nooit het genoegen mogen smaken om de hand te schudden van Niek Stam. Ik ken deze beroepsactivist, van 8 april 1963 te Moordrecht, slechts op afstand: op basis van media-optredens en zijn eigen Twitter-escapades. Misschien is het maar goed ook dat dit wandelende anachronisme uit Barendrecht tot op heden mijn pad niet heeft gekruist. Ik vrees dat we het binnen een mum van tijd aan de stok zouden krijgen. Ja, ook ik heb – af en toe (!) – een kort lontje. Terzijde: ik ben daar allerminst trots op.
Al ruim een kwart eeuw speelt Niek, als tiener werkzaam in een slachthuis in Nieuwerkerk aan de IJssel, een prominente rol binnen de Rotterdamse afdeling van vakbond FNV. Die mijlpaal was begin deze maand voor mijn gewaardeerde oud-collega Leon van Heel aanleiding om hem aan de tand te voelen in het AD Rotterdams Dagblad. Het vraaggesprek leverde kleurrijk proza op en dat kan ook niet anders als de ex-hooligan Niek Stam tegenover je zit aan de keukentafel.
“Soms moet je door de barricades heen om iets te bereiken”, ronkte Niek. En, op de vraag waar hij zijn alternatieve AOW-masterplan had uitgedokterd: “’s Nachts in bed. Daar gebeurt het meestal.” Maar veruit de mooiste quote was deze: “In de haven slaan we [..] zzp’ers met honkbalknuppels weer naar buiten.” Hier sprak de tactiek van de verschroeide aarde, onverzoenlijk in al zijn eenvoud.

Beroepswoede

Havenwethouder Adriaan Visser nam aanstoot aan die verkapte oproep tot geweld, getuige een geagiteerde tweet, en de D66-bestuurder was niet de enige. Niek, in 2016 de architect van de laatste grote havenstaking, mag dan bijna permanent “pissed off” zijn, maar wat bezielt een vakbondsman in vredesnaam om zijn volgelingen aan te sporen tot een ordinair potje matten?
Zijn gecultiveerde beroepswoede is vooral een brevet van onvermogen. Kennelijk kan Niek met zijn eigen inhoudelijke argumenten onvoldoende uit de voeten. Hoewel hij intern wel wat vraagjes kreeg over zijn geboekstaafde oekaze piekerde hij er niet over om zijn excuses te maken. Adriaan kan de boom in, en “Bassie” trouwens ook, luidde kort samengevat zijn luchthartige verweer. Voorbeeldfunctie? Pleurt op!
Staat Niek in Rotterdam alleen in zijn botte revanchisme? Nee, ook de bloedfanatieke tegenstanders van Feyenoord City gaan bij voorkeur de strijd aan met gestrekt been, vooral op social media. Dat zij zichzelf daarmee buiten de realiteit plaatsen, en uiteindelijk meer vijandigheid dan begrip opwekken? Die gedachte lijkt niet in ze op te komen.

Stille diplomatie? Opnieuw: nooit van gehoord! ‘Wij’ hebben gelijk, de rest van de wereld is van Lotje getikt en iedereen zal het bezuren. Elke mogelijke opening voor een vergelijk metselen ze op voorhand dicht, om vervolgens met een beschuldigende vinger in de richting van de tegenpartij te wijzen. ‘Zij’ hebben het gedaan, ‘zij’ deugen niet, ‘zij’ dienen met de honkbalknuppel te worden afgeranseld.
Niek Stam is uit hetzelfde hout gesneden, zoals ook blijkt uit het feit dat hij een robbertje meevocht tijdens de Slag bij Beverwijk (1997). Zijn revolutie moet en zal gevoed worden met hardvochtige oorlogsretoriek. Dat mag, maar hoe geloofwaardig is hij nog? Heeft hij weleens bedacht dat een gematigde(r) toon veel efficiënter is? Je hoeft je principes niet te verloochenen om af en toe wat gedaan te krijgen bij je tegenstander. Op een grofgebekte muil daarentegen zit niemand te wachten. Wie vervaarlijk loopt te dreigen en te zwaaien met zijn knuppel, verplaatst slechts lucht. En staat uiteindelijk dus met lege handen.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder
Mark Hoogstad en boek

Mark Hoogstad

Mark Hoogstad (1970) is freelance journalist. Hij schreef voor NRC Handelsblad en was politiek verslaggever voor het AD Rotterdams Dagblad. Op dit moment schrijft hij o.a. voor Trouw. Begin 2018 kwam zijn boek ‘Rotterdam stad van twee snelheden’ uit over de moderne geschiedenis van de stad.

Profiel-pagina
michael van kekem portret

Michael van Kekem

Michael van Kekem (1985) werkt als illustratief ontwerper en printmaker. Zijn werk bestaat uit het maken en creëren van redactionele illustraties, boeken, huisstijlen, artwork voor animaties, prints en producten zoals Very Manly Pins. Zeefdruk, digitale en handgetekende elementen zijn belangrijke aspecten in zijn werk.

Profiel-pagina
Lees 6 reacties