Voor de harddenkende Rotterdammer
onskentons_lexkortenoeven_6

Op de gesloten afdeling van Antonius op de Nieuwe Binnenweg voor dementerenden staart Hans in een fleurig geblokt overhemd aan tafel voor zich uit. In de gemeenschappelijke ruimte wordt een man in een rolstoel gevoerd, een vrouw loopt in zichzelf prevelend rondjes en buiten slaakt een man in een rolstoel ijselijke kreten. Het is zaterdagochtend en buiten is het een graad of drie. Te midden van dit tafereel staat een groep vrijwilligers om mensen op te halen voor een ‘gelukswandeling’. Joke is van hen de meest ervaren en neemt het voortouw. Al snel is duidelijk dat de vrouw die rondjes loopt zin heeft om mee te gaan. Hans heeft meer overredingskracht nodig, maar daar is Joke de uitgelezen persoon voor. Ze sjort hem uit zijn stoel.

Een half uur eerder heeft organisator en kunstenaar Misja Immink de zeventien vrijwilligers in de foyer uitgelegd wat precies de bedoeling is vandaag en welke type patiënten meelopen. Dat varieert van dementerenden, mensen die een herseninfarct hebben gehad tot terminaal zieken. ‘Maar dat hoef je ze niet te vertellen hoor, dat ze terminaal zijn!’ Misja heeft een gave om ogenschijnlijk zware onderwerpen met humor licht te krijgen.

Hij begon zijn initiatief zeven jaar geleden als project voor Museum Rotterdam en loopt inmiddels 200 wandelingen per jaar voor zestien verschillende verzorgingstehuizen. Onderweg krijgen de wandelaars vragen die bedoeld zijn om met elkaar in contact te komen.

Joke ontdekt dat Hans vroeger schilder is geweest. Dat treft, want de ‘gelukswandeling’ van vandaag voert naar Boijmans. Aan de wand van zijn kamer herkent ze de schepen van de Oranjelijn, zelf werkte ze vijftien jaar als cargadoor in de scheepvaart. Ze loopt nu ruim een jaar twee keer per week mee met de wandelingen.

onskentons_lexkortenoeven_4
Beeld door: beeld: Lex Kortenoeven

Onthaasten

Moeder Lydia en dochter Melissa zijn voor de eerste keer mee, nadat de laatste op haar werk een presentatie van NL Cares had gekregen. ‘Op hun kalender zag ik dit staan en toen heb ik ons opgegeven.’ Lydia: ‘Je weet dat er veel eenzame mensen zijn en dat vind ik zielig. Het betekent heel veel en wat zijn nou twee uurtjes.’ Het ophalen van de mensen blijkt een tijdrovende klus. Lydia: ‘We zijn altijd zo druk, dit is wel even onthaasten.’ Ze helpt een oudere man in zijn jas die zichtbaar pret heeft in het op handen zijnde uitje. Hij geeft haar zijn telefoon: ‘Doe even in mijn zakkie.’

Voor Wally, die nu voor de vijfde keer meegaat is het een manier om met mensen in contact te komen. ‘Misja wijst dingen aan die je normaal niet opmerkt terwijl je al een dozijn keer ergens langs bent gelopen.’ Ze komt uit Singapore en studeert Health Economics, spreekt nog geen Nederlands en hoopt op deze manier haar vinger achter sociale problematiek in de stad te krijgen.

In een half uur zijn alle vrijwilligers terug in de foyer, de meeste Antoniusbewoners die meegaan met de wandeling zitten in een rolstoel. De vrijwilligers keuvelen ondertussen heel wat af met ‘hun’ patiënten, niemand lijkt last te hebben van de grote verschillen in afkomst, leeftijd of mobiliteit. Wally heeft zelfs het geluk dat de persoon die zij begeleidt Engels spreekt. In het Boijmans aangekomen blijkt dat meneer Van Rooijen in mum van tijd aan ‘zijn’ Djamilla gehecht is geraakt. ‘Ik hoor bij haar!’, zegt hij als een andere vrijwilliger hem probeert te helpen met zijn jas.

onskentons_lexkortenoeven_5
Beeld door: beeld: Lex Kortenoeven

Verwondering

Via de goederenlift wordt de club naar de eerste verdieping gebracht. ‘Normaal gaan hier kunstwerken in’, grinnikt de beveiliger. Met een boekje opdrachten gaan de duo’s de Rubenstentoonstelling en desgewenst de rest van het museum verkennen. Vragen als ‘is dit een gelukkig schilderij’, ‘ga op zoek naar klaagwater’ en ‘kijk uit naar troostgroen’ zorgen voor voldoende gespreksstof.

De vele, vele wandelingen gaan Misja nog niet vervelen. ‘Naast de ontmoetingen tussen mensen wil ik ze leren om zich te verwonderen. Ik vind het prachtig als ze met zijn allen staan te turen naar een juichwilg. Als mensen zich blijven verwonderen hebben ze geen tijd om na te denken over terrorisme.’

Hans tuurt zichtbaar in zijn element naar de werken van Rubens. Joke: ‘Het mooiste is om mensen mee te nemen die eigenlijk niet mee willen. Soms hebben ze van die dode ogen, zo noem ik dat. Ze raken helemaal afgestompt als ze in een tehuis zitten. Maar aan het einde van de wandeling zie ik een blos op hun wangen en de schittering in hun ogen. Dan krijg je een kneepje in je hand. Daar doe ik het voor.’

In de overloop naar de vaste collectie hangen zowaar enkele schilderijen met schepen. ‘Kijk, een sleepboot’, zegt ze tegen Hans. Hij wijst haar op de lichtval van het schilderij: ‘Goedendag zeg’. Als ze zelf verdiept is in een schilderij van Maria’s onbevlekte ontvangenis verliest ze Hans heel even uit het oog. Die staart in een kamer verder tevreden uit over de binnenplaats van Boijmans.

Aan het einde van de wandeling door het museum vraagt Djamilla: ‘Hoe vond u het meneer Van Rooijen?’ ‘Heel mooi’, antwoordt hij stralend. Ze gaat even naar het toilet voordat we teruglopen naar Antonius. Van Rooijen: ‘Als je maar wel terugkomt!’

Gelukswandelen is niet alleen een uitstekende manier om uit je bubbel gesleurd te worden, het levert niets minder dan magische momenten op. Of gelukkige.

Over deze rubriek

Steeds vaker klinkt de zorg dat verschillende groepen in de stad zich opsluiten in ‘parallelle samenlevingen’, dat er ‘kloven’ tussen groepen in de samenleving ontstaan. Is Rotterdam aan het segregeren of hoort dat bij de grote stad? Waar ontmoeten verschillende groepen elkaar nog, en waar verschuilen ze zich? In Ons Kent Ons gaan Ferrie Weeda en Tara Lewis op bezoek bij verschillende Rotterdamse bubbels. Soms met, en soms zonder een glas, eh, bubbels.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder

Tara

Tara Lewis

Tara Lewis (1986) werkt als freelancer voor diverse media. Ze koestert haar innerlijke tokkie en kan soms een beetje cynisch zijn. Ze vindt dat het discussieplatform bedoeld is voor lezers, en voelt zich daarom niet altijd geroepen te reageren. Ze studeerde Geschiedenis aan de EUR en Communicatie aan de HES.

Profiel-pagina
avatar Lex Kortenoeven

Lex Kortenoeven

Lex Kortenoeven (1987) is een Rotterdamse portret- en documentair fotograaf. Begin 2017 startte Lex de studie Fotografie aan de Foto Academie in Amsterdam. Interesses: documentair, portret, straatfotografie, kunst & cultuur.

Profiel-pagina
Nog geen reacties