voor de harddenkende Rotterdammer

Tien jaar is Aboutaleb onze burgemeester. Als journalist en hoofdredacteur mag ik mezelf gelukkig prijzen met een burgemeester als deze. Aboutaleb gaf in tien jaar tijd genoeg stof tot verhalen, debat, discussie en nieuws.

Man van het midden

We leerden Aboutaleb kennen als een verhalenverteller. Wie hem vaker heeft horen spreken kent zijn levensverhaal: van het dorpje Beni Sidel, de eerste keer in de Haagse tram en zijn wethouderschap in Amsterdam tijdens de moord op Theo van Gogh, tot de ambtsketen op het stadhuis in Rotterdam. Het is een burgemeester die goed weet hoe de media voor hem kunnen werken. Een graag geziene gast bij nationale talkshows en iemand die de aandacht van de internationale pers weet te trekken. Een burgemeester die ook flink te kampen heeft met bedreigingen en stalkers, maar nog steeds zijn e-mailadres uitdeelt als hij de wijk in gaat en naar verluidt altijd reageert.

Onze burgemeester is een intellectueel, iemand die in zijn vrije tijd poëzie vertaalt. Maar het ‘filosofische gelijk’ van de intellectueel, daar moet je bij deze burgemeester niet mee aankomen. Hij is de eerste burgemeester van een grote Europese stad met een migratieachtergrond, en daarmee is hij een rolmodel. Tegelijk legt hij de generatiekloof bloot tussen de eerste en de volgende generaties die hier zijn geboren. Een burgemeester die zijn nek uitsteekt als het gaat om humanitaire kwesties, maar niet haantje de voorste is in het identiteitsdebat. Een burgemeester van de WIJ-samenleving en van ‘Rot toch op!’. Je zou kunnen zeggen: een burgemeester van het midden – toen het midden nog heel gewoon was.

Hanswijk_Aboutaleb

Lees meer

Ahmed Aboutaleb: “Ik doe niet aan politiek, ik heb een stad te managen”

In juli kreeg hij het fiat van de gemeenteraad en in eind november legde hij de eed af in…

Ondanks dat Aboutaleb zich graag distantieert van politiek, is hij bovenal een politicus. Eén van zijn knapste prestaties als politicus vind ik dat hij onder zo’n lastig gesternte is begonnen en nu zo’n grote populariteit geniet.

Velen zullen het pijnlijke beeld nog voor ogen hebben: na zijn beëdiging kreeg hij een envelop van Marco Pastors aangeboden, bedoeld om zijn Marokkaanse paspoort terug te sturen naar de koning van Marokko. Ronald ­Sørensen zei dat de stad niet zat te wachten op een burgemeester die een “vertegenwoordiger is van een groep die in Nederland en Rotterdam problemen veroorzaakt”. Niet lang hierna kreeg hij een motie van wantrouwen aan zijn broek van Leefbaar Rotterdam (die hij overleefde) vanwege de aanpak van de rellen in Hoek van Holland in 2009.

Om een typische Aboutaliaanse uitspraak te gebruiken: ga er maar aan staan.

Populariteit

Aboutaleb heeft in zijn eerste twee termijnen veel politieke energie besteed om een burgervader te worden, óók van de partij van Leefbaar Rotterdam. Misschien wel juist van die partij. En dat is gelukt. Leefbaar heeft hem omarmd als hun burgemeester. Dat hij dat voor elkaar heeft gekregen, is wat mij betreft een politieke prestatie van de eerste orde.

‘Rot toch op!’ was één van zijn meest controversiële uitspraken, die tegelijk onmiskenbaar bijdroeg aan zijn grote populariteit bij Rotterdammers aan de linker én de rechterkant van het politieke spectrum. Hierna schoof hij aan bij Zomergasten. Die VPRO-uitzending kon je met andere fans in een Rotterdamse bioscoop bekijken. In 2016 was ik bij de opening van het IFFR, waar hij samen met Koningin Máxima te gast was. Er barstte in de grote zaal van de Doelen bij zijn binnenkomst een enorm applaus los dat lang, véél langer, aanhield dan het applaus voor Hare Majesteit.

Maar Aboutaleb is uiteraard niet bij iedereen even populair; moslims, anti-Zwarte Piet activisten, Feyenoord-fans, uitgaanspubliek – allerlei groepen hebben zo hun eigen problematische verhouding met deze burgemeester. Uiteindelijk vormen deze groepen getalsmatig een minderheid. Ik durf te gokken dat als er een peiling onder Rotterdammers wordt gehouden over de derde termijn van Aboutaleb, waar Leefbaar Rotterdam voorstander van is, deze in het voordeel van Aboutaleb zal uitvallen.

Tijd voor verbinding

Dit jaar moet Aboutaleb de afweging maken of hij zich kandidaat stelt voor een derde termijn, en de gemeenteraad zal dan, als vertegenwoordiger van het volk, een besluit moeten nemen – al dan niet ingefluisterd door een peiling. Ik denk dat Aboutaleb niet zomaar af te schrijven is.

Dit kan zelfs de meest interessante periode voor Aboutaleb worden, nu hij z’n politieke energie niet meer te steken in het winnen van de harten van de Leefbaren. Zijn strepen zijn verdiend, hij heeft nationale en internationale roem en met tien jaar in het zadel bezit hij veruit de meeste ervaring in het college. Kortom, alle speelruimte om te zijn wie hij wil zijn. Zoals hij aangaf in zijn nieuwjaarstoespraak op het stadhuis: de grote verbinder in tijden van polarisatie.

Ik vermoed dat hij zich in dit college als PvdA’er ook beter in zijn vel voelt. De laatste tijd profileert hij zich vaker met sociale en humanitaire thema’s. Zo pleitte hij er onlangs voor dat daklozen niet beboet moeten worden maar geholpen – een opvallende oproep voor humaniteit in het bureaucratische regels-zijn-regels-park dat de huidige samenleving is. Nadat drie Rotterdamse vrouwen afgelopen december werden vermoord door bekenden van ze, wilde Aboutaleb een maatschappelijk debat over geweld tegen vrouwen teweegbrengen. Hierbij legde hij de vinger helemaal raak op de zere plek toen hij zei: “Het moet afgelopen zijn met mannen die denken dat vrouwen hun bezit zijn.” En waar hij eerder geen interesse toonde in het Zwarte Piet-debat, het afdeed als ‘Amsterdamse discussies’ of demonstraties verbood, wierp hij zich nu op om de discussie vlot te trekken ‘als een locomotief’.

aboutaleb_anti_radicalisering
illustratie Beeld door: beeld: Rachel Sender

Hij werpt zich graag op als de redder, de grote verbinder, doet graag het morele appèl en heeft nu vrij spel op sociale thema’s. Er is in deze tijd van politieke spanningen bij veel mensen behoefte aan een leider, iemand die de spanning ontstijgt en overbrugt. Dat is alleen maar voeding voor de roepingspoliticus die hij is. Ghandi en Mandela zijn zijn grote voorbeelden, zagen we ook in Zomergasten. Ik heb hem wel eens horen speechen waarin hij over zichzelf sprak in de derde persoon en zich direct vergeleek met deze politieke beroemdheden. En dat wijst meteen op zijn grote valkuil: zijn ego.

Zie ook de meest recente controverse. Aboutaleb kondigde in zijn nieuwjaarsspeech aan dat hij in debat wil met rappers over de verheerlijking van vuurwapengeweld. Wil hij rappers betrekken in een campagne tegen illegaal vuurwapenbezit? Daar zou niet veel tegen zijn. Maar dat is niet wat er aan de hand is. Rotterdam heeft tijdens de nieuwjaarsnacht een rapper verloren door vuurwapengeweld. De muziekscene en fans rouwen nog om de dood van Feis. Aboutaleb wilde met dit thema aan de haal en deed een oproep. Maar hij lijkt hiermee te suggereren dat Feis als rapper ergens verantwoordelijk is voor zijn eigen dood. Dat is pijnlijk en legt zoals Aruna Vermeulen het verwoordde, de vinger op de verkeerde plek. En het laat zien dat er één kloof is die hij zelf nog moet zien te overbruggen: die tussen de generaties.

Zijn messiascomplex, gecombineerd met een tikje gereformeerd referentiekader, kan ook wel eens precies verkeerd vallen. Als verbinder kan Aboutaleb een interessante periode tegemoet gaan, maar moet wel beseffen dat niet alle complexe problemen zijn vlot te trekken door de stoomlocomotief Aboutaleb. Om het midden te bewaken is er een koorddanser nodig, geen stoomlocomotief.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder

Eeva Liukku

Eeva Liukku

hoofdredacteur

Eeva Liukku (1983) begrijpt niet waarom mensen ergens anders zouden willen wonen dan in Rotterdam, maar heeft wel in Amsterdam wijsbegeerte gestudeerd.
eeva@versbeton.nl

Profiel-pagina
Nog geen reacties