Voor de harddenkende Rotterdammer
SMVK_300_RGB_VB_01_FINAL1
Beeld door: beeld: Michael van Kekem

Misschien was het laatste raadsdebat van 2018 wel een passend slot van een jaar waarin de politieke verdeeldheid in Rotterdam het hele land bezig hield. Op de agenda stond de miljoenenverbouwing van Museum Boijmans Van Beuningen, een vermeende ruzie tussen de gemeente en een van de grootste woningcorporaties in de stad en de omgang met festivals. Maar dat alles moest wachten op een urenlang spoeddebat over één zinnetje uit een interview met wethouder Bert Wijbenga.

Bij Wijbenga moet ik soms denken aan een soort Erik Wiebes zonder haar. Een liberaal met gevoel voor humor en soms een beetje zelfspot. Kortom, één van die zeldzame bestuurders die niet met meel in de mond praat maar waar je zo nu en dan nog eens een onverwachte uitspraak van kan optekenen.

Het was zo’n loslippigheid die de raad daags voor het kerstreces van elf ’s uur ochtends tot half vier ‘s middags bezighield. In het interview had Wijbenga verteld over zijn “integratie en samenleven”-beleid voor de komende jaren. Wie het las kon het er moeilijk mee oneens zijn – het ging over respect voor elkaar en voor de wet, en over de afkoeling van het oververhitte politieke klimaat. En dat alles gelardeerd met wat “targets” waar het college over vier jaar op mag worden afgerekend.

En passant haalde Wijbenga uit naar Leefbaar Rotterdam, Denk en Nida. Het zou met hen moeilijk samenwerken zijn, aangezien je voor hen niet zou deugen als je niet “100 procent doet wat zij eisen”. Onhandig en ongepast, zeker. Een wethouder moet partijen en hun kiezers niet afschrijven. Aan de andere kant, wie zich het gescheld bij een aantal verkiezingsbijeenkomsten begin dit jaar nog herinnert, snapt wel enigszins waar hij heen wil. De motie van afkeuring, die steun kreeg van de hele oppositie, had vooral iets wanhopigs: een ijdele poging om grip te krijgen op een college dat de oppositie maar weinig ruimte geeft om beleid wezenlijk te beïnvloeden.

vers_beton_portretten_totaal

Lees meer

Deze 7 Rotterdammers moet je in 2019 in de gaten houden

Vers Beton tipt zeven Rotterdammers die het (moeten) gaan maken in 2019

Open begrotingen

Alle oppositiepartijen tegen de wethouder, en de collegepartijen die ervoor gaan liggen: je zou er de conclusie uit kunnen trekken dat het college een geoliede machine is. En toch borrelen er meningsverschillen onder het oppervlak die volgend jaar nog wel eens de kop zullen opsteken. Dat bleek wel in de eerste debatten over de beeldbepalende klimaatplannen, waar moeilijke vragen voorlopig nog vooruit worden geschoven.

Aan mooie plannen voorlopig geen gebrek. Wethouder duurzaamheid Arno Bonte (GroenLinks) wil vaart maken met de Rotterdamse energietransitie en niet wachten op de haperende totstandkoming van het Nationaal Klimaatakkoord. Volgend jaar hoopt hij een Rotterdamse Klimaatakkoord te sluiten om de CO2-uitstoot de komende jaren terug te dringen, in het bijzonder in de haven.

Klein detail: het grootste deel van de 150 miljoen euro die de gemeente daarvoor wil uittrekken is nog helemaal niet gedekt. De discussie daarover staat voor volgend jaar op de agenda. Het college wijt het aan tijdgebrek, Stephan van Baarle (Denk) noemde het de “methode louche autoverkoper.”

Ondertussen rijst in Rotterdam, net als elders, de vraag wie eigenlijk voor die verduurzaming gaat betalen. Burgers? Of juist de bedrijven die de meeste vervuiling veroorzaken? Vooral de VVD – als zelfverklaarde partij van volk én grootbedrijf – worstelt daarmee. De partij won bij de Rotterdamse verkiezingen met een groene agenda, maar is intern verdeeld over de vraag wat nu precies de rol van de overheid bij de verduurzaming van Nederland moet zijn. En slaagt er niet in echte vergezichten te formuleren.

Scheurtjes

In plaats daarvan laat de VVD geen kans onbenut om te verkondigen dat “de gewone Rotterdammer” niet voor deze kosten mag opdraaien; en bedrijven evenmin. “We moeten niet met een stok bedrijven de haven uitjagen”, zei Dieke van Groningen, de VVD-woordvoerder op het thema, tegen RTV Rijnmond. Niet vreemd dus, dat wethouder Bonte naar de klimaatconferentie in het Poolse Katowice was gestuurd om de Europese Commissie om een bijdrage van 150 miljoen te vragen. De rijksoverheid kan eenzelfde verzoek verwachten – op die plekken vind je tenminste geen Rotterdamse kiezers.

Zulke kleine scheurtjes binnen het college kwamen even aan het licht toen Ruud van der Velden (Partij voor de Dieren) een paar weken geleden vroeg om jaarlijkse doelstellingen voor de afbouw van de Rotterdamse CO2-uitstoot – geen lange termijnplannen voor 2030 of 2050 dus, maar iets waar jaarlijks verantwoording over moet worden afgelegd. Kleur bekennen.

D66 en PvdA zagen daar wel wat in, en ook wethouder Bonte reageerde niet afwijzend. Maar de VVD en het CDA kregen er de zenuwen van. “We moeten niet onze eigen teleurstellingen gaan organiseren”, vond Vincent Karremans (VVD).

Gratis geld

Blijft de vraag staan waar die 150 miljoen die Rotterdam zelf wil gaan investeren in een groenere stad vandaan moet komen? Voorlopig is de hoop gericht op de succesvolle verkoop van Eneco. Rotterdam bezit ruim 30 procent van de aandelen in het energiebedrijf en hoopt daar volgend jaar ongeveer een miljard euro voor te krijgen.

En als we dan op zoek zijn naar onderwerpen die volgend jaar nog vaak voorbij gaan komen, dan hebben we er met de besteding van het gratis Eneco-geld nog een te pakken. Genoemd worden onder meer mega-investeringen als Feyenoord City en een nieuwe metrolijn tussen Kralingen en Feijenoord, of het voor later opzij zetten in het Rotterdamse investeringsfonds. Misschien dat Rotterdam ook te raden kan gaan bij de gemeenten en provincies die eerder al een smak geld voor hun energiebedrijven kregen en van gekkigheid niet wisten wat ze met dat geld moesten doen.

In dat licht ben ik benieuwd hoe lang het duurt voor het Eneco-geld in de discussie over de renovatie van Museum Boijmans opduikt. Eind december stemde de raad in met de megaverbouwing van het museum en koos voor het “ambitiescenario”, wat betekent: niet alleen asbest en noodzakelijk onderhoud, maar een museum waar meer bezoekers terecht kunnen en dat zich zou moeten kunnen meten met het Prado in Madrid en het MoMa in New York – ambities moet je hebben.

Dat een renovatie hard nodig is, spreekt niemand tegen. Controversiëler is wel dat, wederom, de begroting niet rond was op het moment dat erover besloten werd. De totale kosten van dit project komen neer op 223,5 miljoen euro. Voor het begrotingsgat van 55 miljoen euro wordt nu gesproken met “derden”, waaronder overheden, de BankGiro Loterij en de filantropische durfinvesteerders van de stichting Droom en Daad.

Zonder al teveel overdrijving mag de zevenjarige verbouwing die in mei moet beginnen, het meest risicovolle project heten waaraan de gemeente zich verbonden heeft. Niet alleen omdat er meer gemeenschapsgeld mee gemoeid is dan met bijvoorbeeld de nieuwe Kuip, maar ook omdat de gemeente als enige investeerder opdraait voor financiële tegenvallers die niet ondenkbaar zijn bij een prestigeproject als dit. Dan is het afwachten hoe lang het duurt voordat ook daar iemand ‘Eneco’ op de stippellijntjes invult.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder

pasfoto-Guido van Eijck

Guido van Eijck

Guido van Eijck (1987) is freelance journalist. Zijn stukken verschenen in onder meer De Groene Amsterdammer, de Volkskrant, het Financieele Dagblad en Die Zeit. Voor Vers Beton schrijft hij elke maand een analyse over de Rotterdamse politiek.

Profiel-pagina
michael van kekem portret

Michael van Kekem

Illustrator

Michael van Kekem (1985) werkt als illustratief ontwerper en printmaker. Zijn werk bestaat uit het maken en creëren van redactionele illustraties, boeken, huisstijlen, artwork voor animaties, prints en producten zoals Very Manly Pins. Zeefdruk, digitale en handgetekende elementen zijn belangrijke aspecten in zijn werk.

Profiel-pagina
Lees 2 reacties