Voor de harddenkende Rotterdammer
versbeton_politiek-MRT19-08-08
Beeld door: beeld: Michael van Kekem

Het ging er gemoedelijk aan toe, vorige week donderdag in de raad. Op de agenda stond de Maatschappij voor Volksgeluk, de club waar de gemeente net de stekker uit had getrokken. Het was een van de laatste onderwerpen van de dag. Er werd wat gegrapt, er was toelichting van de partijen die de motie hadden ingediend en burgemeester Aboutaleb declameerde een gedicht. Je zou bijna zeggen: daar broeide iets onder het oppervlak. Waren er een dag eerder niet honderden mensen de straat op gegaan om al dansend tegen dit besluit te protesteren?

Bas de Bouwer

En inderdaad, er bleek wat te broeien rond de eenzijdige opzegging van de samenwerking met de ondernemers die de club in het Merwe-Vierhavengebied zouden gaan uitbaten. Een regelrechte “cluster fuck”, noemde iemand op het Stadhuis het zelfs.

Dat begint al bij de constatering dat cultuurwethouder Said Kasmi in de raad op de motie over het onderwerp mocht reageren. Terwijl bouwwethouder Bas Kurvers degene was geweest die het plan had afgeschoten.

Het hele idee voor een club was ooit ontstaan bij cultuurwethouder Pex Langenberg (D66). In het Merwe-Vierhavengebied moet een woonwijk verrijzen. Langenberg zag in de Ferro-fabriek een goede locatie voor een club die het zieltogende Rotterdamse nachtleven nieuw leven kon inblazen. Een soort ‘Ibiza aan de Maas’, was het idee. Een tender werd uitgeschreven, waarbij de ondernemers van de nachtcafés BAR en het voormalige Sjatzi als winnaars uit de bus kwamen.

Maar toen de huidige cultuurwethouder Said Kasmi (D66) de plannen voor de club op zijn bureau kreeg, trok hij zijn handen er weer vanaf. Een risicovol vastgoedproject waar voorlopig nog niet gedanst zou worden. En dus ging Kurvers op dit dossier de toon zetten.

Nu wordt Kurvers in VVD-kringen wel omschreven als Bas de Bouwer. Het is de man die een van de voornaamste verkiezingsbeloften van die partij moet verwezenlijken: meer woningen erbij, ‘bouwen, bouwen, bouwen’. Een nachtclub stond, kortom, niet bovenaan de prioriteitenlijst. Toen de ondernemers de aanvraag van een omgevingsvergunning te laat indienden, ging de stekker eruit.

Iedereen boos

Het gevolg: iedereen boos. De dienst Kunst en Cultuur en de stadsmarketeers van Rotterdam Partners waren boos omdat een mogelijk toonaangevende plek de nek werd omgedraaid. D66 was boos omdat een project van ‘hun’ wethouder Langenberg was geschrapt. Die partij maakt zich hard voor het Rotterdamse nachtleven en onderhoudt goed contact met de initiatiefnemers rond de club.

Zelfs burgemeester Aboutaleb, toch niet de grootste vriend van het Rotterdamse nachtleven, zou boos hebben gereageerd op het nieuws. In de raad sprak hij een ongebruikelijk poëtische steunbetuiging uit in de vorm van een Tunesisch gedicht: “Als een volk ooit wil leven, zal het lot een handje helpen, zal de nacht overgaan in de dag, zullen de ketenen worden verbroken.”

Op woensdagavond hadden er al honderden mensen voor het stadhuis geprotesteerd tegen het besluit. En in het Algemeen Dagblad verscheen een kritisch commentaar over de almacht van het Rotterdamse ambtenarencorps.

Ook in de gemeenteraad pruttelde het onderwerp door. D66-raadslid Elene Walgenbach diende met PvdA, GroenLinks, SP en VVD een waslijst aan kritische vragen in. Op 18 februari volgde het verzoek om een debat waarin D66, PvdA en GroenLinks schreven dat “de maat vol” is en dat zij de “frustraties [delen] die leven in Rotterdam over de stand van het nachtleven.” Na de demonstratie op 20 februari werd een wat mildere brief gestuurd met het verzoek te debatteren over het mislopen van de tender. Te elfder ure werd ook dat verzoek ingetrokken en ingewisseld voor een motie die oproept om ergens in de stad een club toe te staan.

Aanbesteding

Een wat weifelachtig spervuur aan vragen, debatverzoeken en een motie. Het toonde de dilemma’s van D66: aandacht voor een onderwerp dat de achterban belangrijk vindt of de eigen wethouder uit de wind houden. Om kort na het vertrek van Adriaan Visser meteen nog een D66-wethouder op de pijnbank te leggen? Kasmi staat al niet bekend als de meest begenadigd debater. Elena Walgenbach verwijst desgevraagd via haar assistent naar de procedures: de raadsvragen waren al ingediend, en je mag geen debat over hetzelfde onderwerp voeren op het moment dat er nog raadsvragen uitstaan.

Tegen al deze ophef kan je natuurlijk inbrengen dat de voorwaarden voor het openen van een club op het oude Ferro-terrein nu eenmaal aan regels gebonden is en dat de voorwaarden bekend waren. Of stelt de gemeente zich hier wel erg zakelijk op?

Daarom even terug naar de aanvankelijke plannen. De ondernemers mochten het vervallen pand voor zeven jaar van de gemeente huren. De gemeente had het pand op haar beurt in onderpacht van het Havenbedrijf. Na zeven jaar was het feest voorbij en zou het pand – inclusief de geraamde anderhalf miljoen aan investeringen – teruggaan naar het Havenbedrijf. Een lastige boodschap om investeerders mee te verleiden.

Maar in het contract leek een uitweg te staan in de vorm van een optie tot koop. Anders gezegd: het leek mogelijk dat de eigenaren de club op een zeker moment zouden kunnen kopen. Pas later bleek dat het Havenbedrijf nooit veel interesse in de club had en dat die optie tot koop dus weinig voorstelde. Als de eigenaar eigenlijk niet wil verkopen, houdt het op.

Dat concludeerde ook de goede doelenstichting Droom & Daad, waarvan ik hoorde dat zij een verkennend gesprek met de Maatschappij voor Volksgeluk voerde. Een investering was niet aan de orde, mailt Petra Verspui van Droom & Daad. Wel bood ze aan om informatie in te winnen bij de gemeente. “Ik heb hen vervolgens geadviseerd goed na te denken of de korte periode (zeven jaar) wel voldoende zou zijn om uit de kosten te komen.”

En toch bleek geld niet het grootste probleem. Als we de initiatiefnemers moeten geloven hadden ze de begroting rond nadat een durfinvesteerder tegen een flinke rente was ingestapt. Ook de gemeente wijt het stuklopen van het project aan iets anders: een te laat ingediende omgevingsvergunning en een nog niet aangeleverde ontwerptekening. Het lijken mij euvels die bij een gewild project best te overwinnen zijn (denk eens hoe rond de mogelijke komst van Ineos alle regels vloeibaar werden).

Zo doet zich de vreemde situatie voor dat er brede steun is voor een project: bij bewoners, raadsleden, ambtenaren, de burgemeester. Wat zeg ik, het hele plan is bij een wethouder ontstaan. En juist dat plan loopt stuk op een andere wethouder en zijn ambtenaren die de kans grepen om weer van het hele project af te kunnen. Geen beste publiciteit als je nog eens ondernemers zoekt om tijdelijk iets met leegstaande publieke gebouwen te doen.

Vers Beton heeft jouw support nodig!

Voordat je verder leest: Vers Beton kan alleen blijven bestaan dankzij support van onze lezers. Maak jij ook onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk?

Nee, ik lees eerst het stuk verder

pasfoto-Guido van Eijck

Guido van Eijck

Guido van Eijck (1987) is freelance journalist. Zijn stukken verschenen in onder meer De Groene Amsterdammer, de Volkskrant, het Financieele Dagblad en Die Zeit. Voor Vers Beton schrijft hij elke maand een analyse over de Rotterdamse politiek.

Profiel-pagina
michael van kekem portret

Michael van Kekem

Illustrator

Michael van Kekem (1985) werkt als illustratief ontwerper en printmaker. Zijn werk bestaat uit het maken en creëren van redactionele illustraties, boeken, huisstijlen, artwork voor animaties, prints en producten zoals Very Manly Pins. Zeefdruk, digitale en handgetekende elementen zijn belangrijke aspecten in zijn werk.

Profiel-pagina
Nog geen reacties