Voor de harddenkende Rotterdammer
IMG-20201204-WA0004
Beeld door: beeld: Paul De Bron Buckley

Op vrijdag 27 november zorgde Black Friday voor een overvol hartje Rotterdam. Naast de funshoppers was er ook een andere groep mensen te vinden in de stad. Niet voor het kopen van kleding of schoenen, maar juist ertegen. Met een flashmob en een workshop kleding herstellen vroeg actiegroep Extinction Rebellion Rotterdam aandacht voor de klimaatveranderingen en de invloed van massaconsumentisme. 

Extinction Rebellion is een non-hiërarchische beweging die mei 2018 werd opgericht en met vreedzame burgerlijke ongehoorzaamheid aandacht wil vragen voor de klimaat- en biodiversiteitscrisis. Na het demonstreren op en het bezetten van de Londense bruggen sloeg het ideaal al snel over naar andere landen en werd het een van de snelst groeiende klimaat bewegingen in de wereld. Met ongeveer 260 ‘rebellen’ is de Rotterdamse afdeling een van de grotere in ons land. Ik sprak met Marjolein Moeijes (29) en David Schwarz (29), twee van die rebellen over hun protest in de Koopgoot op Black Friday.

Kan je wat meer over deze beweging vertellen? Hoe zit het in elkaar?

David: “De beweging is ontstaan nadat ongeveer 100 academici zich druk maakten om de klimaatverandering en onderzoek deden naar het milieu en wat eventuele oplossingen zijn om klimaatverandering tegen te gaan. Daarnaast deden ze onderzoek naar welke bewegingen/groeperingen in het verleden geslaagd waren in het bereiken van hun doelen en welke vorm van protest het effectiefst bleek: vreedzame burgerlijke ongehoorzaamheid. Naar aanleiding van dat onderzoek is Extinction Rebellion ontstaan.” 

Marjolein: “Door het hele land heeft Extinction Rebellion zeventien groepen zitten: elke groep bestaat uit circles. Een circle bestaat uit vrijwilligers die een affiniteit hebben met een bepaald onderwerp en zich daar dan op focussen zo hebben wij bijvoorbeeld een Media & Communicatiecircle, voor social media, persberichten en beeld. Ook is er een circle die de acties voorbereidt en zich bezighoudt met de logistieke zaken, genaamd Action & Logistics. De Black Friday-actie kwam grotendeels voort uit deze circle. De circle Art & Culture zorgen er dan voor dat wij tijdens de actie voorzien zijn van spandoeken en badges.”

David: “Een belangrijk ding binnen Extinction Rebellion is de regenerative cultuur. Dit houdt in dat wij binnen de beweging de leefomstandigheden en omgangsvormen creëren waar wij naar streven. Een cultuur waarin we voor elkaar zorgen en elkaar respecteren.”

Marjolein: “Tijdens de acties hebben we ook mensen die de welzijn van de activisten in de gaten houden. En binnen de beweging heb je buddies, mensen die aan elkaar gekoppeld worden en steeds checken hoe het met de ander gaat. Het zorgen voor elkaar is een belangrijk aspect binnen Extinction Rebellion en dat willen ook graag uitdragen naar de rest van de maatschappij.”

Heeft elke circle ook een leider of aanspreekpunt?

Marjolein: “Niet bepaald, want binnen onze beweging heerst er geen hiërarchie. Er zijn wel bepaalde functies – zo heeft elke circle iemand die de rol van de vertegenwoordiger op zich neemt en een eindverantwoordelijke voor de vergaderingen. Maar na een periode van drie maanden worden deze rollen weer doorgegeven aan iemand anders binnen de circle. Dit hebben wij met elkaar afgesproken om er zo voor te zorgen dat er niet maar een paar mensen zijn die het voor het zeggen hebben. Dat is wat ik zelf mooi vind aan deze beweging. We hebben namelijk niet één baas of hoofdkantoor. We beslissen alles samen en maken samen keuzes.”

Waarom protesteerden jullie door middel van een dans op Black Friday midden in de koopgoot?

Marjolein: “De dans die wij op Black Friday in de stad lieten zien noemen we de Toxic System Rave. Een herschreven versie van het nummer Toxic van Britney Spears. Met die dans beelden wij uit hoe giftig en verslavend het mode-systeem eigenlijk wel niet is. Vrijwilligers van onze landelijke Fashion Action-tak hebben het nummer herschreven met een eigen tekst over de klimaatcrisis en een eigen choreografie bedacht. Ook in Amsterdam en Eindhoven werd hij opgevoerd tijdens Black Friday, als flashmob, als protest tegen dit icoon van massa-consumentisme. 

David: “En we hielden een grote Guerilla Repair Actie waarbij we kleding gingen reparen en mensen uitnodigden om het zelfde te doen.”

Marjolein: “Met de Guerilla Repair Actie zijn we de wat rebelse kant opgegaan, met een spandoek dat naar beneden kwam in de Koopgoot: “Koop Niets Repareer Iets, End Black Friday’’. Een paar leden zijn kledingwinkels binnengeslopen om daar onze Guerilla Repair voort te zetten in de etalages. Veel van de kledingzaken die wij targetten kopen hun kleding in vanuit het deel in China waar Oeigoeren opgesloten zitten in werkkampen, en katoen voor kleding wordt geproduceerd. Wij vinden dat er geen klimaatrechtvaardigheid bestaat zonder sociale rechtvaardigheid.”

Waarom wilden jullie de dans middenin de Koopgoot uitvoeren? Hadden jullie rekening gehouden met de drukte, met het oog op de Corona maatregelen? 

David: “Ik was eigenlijk wel een beetje in shock toen ik de rijen zag staan, moet ik eerlijk toegeven. Ook met het idee dat het waarschijnlijk nog vele malen drukker was geweest als er geen pandemie was.”

Marjolein: “We hebben er wel voor gezorgd dat wij geen gevaar vormden. We hielden constant de anderhalve meter afstand aan en droegen ook allemaal mondkapjes. Toch was het erg druk en nam dat in de avond alleen maar toe, dus begrijp ik wel dat de burgemeester heeft besloten om alles dicht te gooien. Het was misschien wel verstandiger geweest om het eerder op de dag te doen.” 

David: “Op een gegeven moment werd er iets omgeroepen en dacht ik dat alles dicht zou gaan. Maar in plaats daarvan was de oproep om een rondje te gaan lopen en later terug te komen bij een winkel als je zag dat er een grote rij voor stond. Ik vind dat erg bizar en zegt hoe massaconsumentisme blijkbaar koste wat het kost, zelfs als het om de volksgezondheid gaat, draaiend gehouden moet worden.”

Jullie willen ook voor 2025 het co2-gehalte terugbrengen naar 0: hoe zien jullie het concreet voor je om dit binnen zo een korte tijd zo drastisch te verminderen?

David: “De beweging Extinction Rebellion geeft zelf geen concrete oplossingen voor de klimaatproblemen. Daar komt een burgerberaad van pas. In gesprek gaan met experts en wetenschappers uit allerlei verschillende vakgebieden, moet ervoor zorgen dat er oplossingen gaan komen. Wij vinden niet dat het aan onze beweging is om met concrete beleids- of wetsvoorstellen te komen, dat moet in onze ogen een collectieve beslissing zijn. Het gaat namelijk iedereen aan.”

Met de actie van afgelopen vrijdag proberen jullie natuurlijk aandacht te vragen om Black Friday te boycotten. Hebben jullie al reacties van de gemeente of de overheid?

Marjolein: “Bij de actie die we tijdens Black Friday hielden is dat helaas niet gebeurd, maar tijdens de landelijke septemberrebellie ( in Den Haag en Amsterdam) hebben leden wel specifiek contact gezocht met verschillende politici om onze boodschap en doelen uit te leggen aan. Dat heeft geleid tot een doorbraak: het opzetten van een burgerberaad komt nu veelvuldig terug in veel verkiezingsprogramma’s (CDA, GroenLinks, D66, Volt, Bij1 en PVDD). Ook bij meer middenpartijen. Er zijn dus degelijk wel voorbeelden dat het aandacht vragen door middel van persoonlijk contact invloed heeft. In Rotterdam hebben we dat nog niet geprobeerd.”

Met zo een soort actie hopen jullie natuurlijk ook reacties en emoties los te krijgen in de stad. Is dat gelukt? 

Marjolein: “Met de Black Friday actie wilden we vooral mensen ervan bewust maken om niet altijd voor de leugens van reclame te vallen. Dat het kopen van nieuwe kleding er niet altijd voor zorgt dat je beter of completer gaat voelen. We doen en zeggen dit omdat er heel veel mensen zijn die niet weten hoe schadelijk het eigenlijk voor het milieu is of voor de mensen werkzaam in die industrie om telkens nieuwe kledingstukken aan te schaffen. Als je dan toch een nieuw kledingstuk voor in je garderobe wil, koop het dan tweedehands.”

Jullie zullen wel blij zijn dat de detailhandel moest sluiten vanwege de nieuwe corona-maatregelen?

Marjolein: “Dat ligt eraan hoe de mensen hier zelf mee omgaan. De zorg is natuurlijk dat iedereen alles online gaat bestellen. Dat is juist minder efficiënt, omdat er dan bij het bezorgen meer brandstof nodig is. De postbodes gaan het verschrikkelijk druk krijgen, misschien komen pakketjes niet meer aan. Daardoor kunnen mensen wel zelf cadeautjes gaan maken, of cadeautjes doorgeven waar ze op uitgekeken zijn. De creativiteit, die ik denk dat deze lockdown gaat voortbrengen, is wel een klein lichtpuntje.”

Over deze rubriek

Tweewekelijks gaat onze stagiair Fabio Yasamin in gesprek met een Rottterdammer naar aanleiding van een actuele gebeurtenis in de stad. Bekijk alle artikelen in deze rubriek. 

Deze banner kun je wegklikken, maar....

..je kunt ook supporter worden! Vers Beton kan alleen bestaan dankzij een bijdrage van lezers. Vanaf 6 euro per maand maak jij onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk.

Nee, ik lees eerst het stuk verder

thumbnail_20200723_111205

Fabio Yasamin

Redactiestagair

Fabio Yasamin (2002) geboren en getogen in deze wereldstad is onze nieuwe redactiestagiair voor het komende jaar. De nieuwkomer mag zich na twee jaar school gaan bewijzen in de praktijk. Hij wil graag meer leren over het vak en wijzer worden van zijn nieuwe collega’s.

Profiel-pagina
Nog geen reacties

Om te reageren moet je ingelogd zijn. Inloggen kan je hier. Als je nog geen account hebt meld je nu aan als supporter of maak hier een gratis reageerdersaccount aan.