Voor de harddenkende Rotterdammer

Coolsingelpraat: de weg naar Den Haag 

In aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen op 17 maart 2021 interviewt politiek verslaggever Ewoud Kieviet zes prominente Rotterdamse politici die de sprong naar Den Haag willen maken, voor deze speciale serie van onze politieke podcast Coolsingelpraat. 

Luister hieronder naar de podcast of scroll verder om het interview te lezen.

VB_HENRI_BONTEBAL_11_lowres_Willem_de_Kam
Beeld door: beeld: Willem de Kam

Jij bent de groene kandidaat van het CDA, wat houdt dat in?

“Ik denk dat klimaatverandering, en wat breder de milieuproblematiek, wel een van de grootste uitdagingen is van de komende decennia. De reden dat ik besloot me kandidaat te stellen, is dan ook dat ik denk dat we op dit moment vooral een wat slimmer en effectiever klimaatbeleid nodig hebben, en dat moet van de middenpartijen komen.”

Wat gaat er nu dan mis?

“Neem de verduurzaming van woonwijken. Er is een klimaatakkoord gesloten met allemaal prachtige doelstellingen om wijken te gaan verduurzamen. Ik denk dat best wel veel mensen bereid zijn om hun woning te verduurzamen, maar dan moet het wel op een eerlijke en realistische manier. Dus mensen moeten kunnen snappen dat het effectief en ook rechtvaardig is. Dat is nu vaak niet het geval. Ik denk het geen goed idee is om hele wijken in één keer van het aardgas te halen, zoals sommige gemeenten dat willen doen, maar dat je het juist wat gefaseerd moet doen en misschien ook met wat andere technologie, zodat er meer begrip en draagvlak ontstaat. Ook ondernemers die bezig zijn met energietransitie lopen tegen heel veel concrete dingen aan, die ik als Kamerlid zou kunnen oplossen.”

Je wil dit gaan doen voor het CDA, al lijkt dat misschien niet de meest logische partij als je je wilt bezighouden met duurzaamheid?

“Waarom niet?”

Omdat het CDA op dit onderwerp niet echt een voortrekker is geweest?

“Misschien. Ik vind ook dat het CDA een tikkeltje groener kan. Tegelijkertijd heeft het CDA op dit punt ook een imagoprobleem. De afgelopen vier jaar zijn op het gebied van het klimaatbeleid een aantal grote stappen gezet en het CDA was ook onderdeel van dat kabinet. En als we even helemaal terug in de tijd gaan was een van de eerste mensen die aan de basis van het klimaatbeleid heeft gestaan Ruud Lubbers. Het CDA heeft dus zeker wel een trackrecord op dit gebied. De komende jaren gaat het echt spannender worden op het gebied van het klimaatbeleid, omdat het nu veel meer effect gaat hebben op de leefomgeving van mensen.”

Het wordt spannender omdat  de klimaatdoelen van 2030 en 2050 dichterbij komen?

“Ja, en omdat Europa een extra tandje bijzet, daardoor moet Nederland nog een extra opgave gaan realiseren. Ik denk ook dat het nu tijd is voor de middenpartijen om dit vraagstuk echt naar zich toe te trekken, want ik geloof niet dat de partijen aan de flanken dit verder kunnen brengen en zelfs oplossen. Dit onderwerp leeft echt in de partij, alleen is het soms wel lastig omdat het CDA toch gewend is om verschillende belangen met elkaar in balans te brengen. Als je aan een van de kanten van het politieke spectrum zit dan hoef je geen compromissen te sluiten, als middenpartij ben je dat toch meer gewend om te doen. En de energietransitie is wel iets waar die verschillende belangen met elkaar kunnen gaan botsen, denk aan betaalbaarheid, keuzevrijheid en landschappelijk inpassing. We moeten dus vooral niet gaan doen alsof de energietransitie een makkelijk onderwerp is.”

Maar als je teveel compromissen sluit worden er geen scherpe keuzes gemaakt.

“Ja, maar als je alleen maar grote doelen blijft stellen, die in de praktijk voor veel weerstand zorgen, dan kom je ook nergens. We brengen klimaatbeleid alleen verder als een groot deel van de bevolking erachter staat en ook snapt wat we aan het doen zijn.”

 Is het CDA dan de partij met de sleutel in handen? Omdat als het CDA mee gaat in de groene beweging, de VVD ook mee moet?

“Ja, dat denk ik wel. Ik denk dat er geen partij is zoals het CDA, waar het zo in de ideologie van de partij zit om met het thema duurzaamheid aan de slag te gaan. Wij hebben altijd al de kernwaarde rentmeesterschap gehad en dat zit echt in ons DNA. Het goed zorgen voor de leefomgeving en dat doorgeven aan volgende generaties, dat is een van onze kernwaarden. Dus als er dan één partij moet zijn met een goed duurzaamheidsverhaal op het gebied van klimaat en energie, zou dat het CDA moeten zijn.”

“Zou moeten hebben”…Is dat rentmeesterschap niet te vaak over het hoofd gezien?

“Ja, het rentmeesterschap is te vaak een ondergeschoven kindje. Dat is ook een belangrijke reden geweest om mijzelf kandidaat te stellen als Kamerlid. Want ik zie dat er een heel belangrijke stroom binnen het CDA is die dit heel belangrijk vindt en ook vindt dat hier meer aandacht voor moet zijn.”

En die stroming is nu niet zo zichtbaar in de Tweede Kamerfractie?

“Het is voor een deel toch echt een imagoprobleem, want als er ergens een ‘groen voorstel’ is wordt dat heel snel geplakt aan een linkse partij, terwijl zo’n voorstel vaak gedragen wordt door meerdere partijen. Maar ik denk wel dat op de manier waarop de partij zich naar buiten toe presenteert, met de thema’s die echt belangrijk worden gevonden, dat het daar wel ondersneeuwt. En dat zou wel anders kunnen en moeten.”

Ik zat ook even te kijken naar je eigen website, waarop je onder meer zegt je het klimaatprobleem serieus moet nemen en dat er ook partijen zijn die niets of weinig willen veranderen, zij zetten de handrem er op. Welke partijen bedoel je hiermee?

De VVD is een partij waar ik dat zie. De VVD wil toch vooral met de oude spelregels van de economie gaan verduurzamen. En ik denk dat het hele duurzaamheidsvraagstuk ook wel echt gaat over “hoe richt je je economie in”. Je kunt niet precies blijven doorgaan met dezelfde spelregels. In de samenleving zie je nu ook dat er een kentering komt in hoe we naar het marktdenken kijken en dat we nu ook kijken naar een grotere rol voor de overheid.”

Sinds wanneer is die urgentie er dan bij het CDA?

“Ik vind dat het CDA dit thema wel belangrijker had moeten maken de afgelopen tien jaar. En dat dat niet is gebeurd is voor mij ook een reden geweest om mezelf kandidaat te stellen.”

Dus er is nu een andere koers dan in de ‘Sybrand Buma-jaren’?

“Ja. Ik denk dat Buma vooral focuste op de maatschappelijke weerstand waartoe klimaatbeleid kan leiden. Daardoor ontbrak het positieve verhaal over klimaatbeleid bij het CDA. Dat heb ik de afgelopen jaren wel zien veranderen en dat stemt me hoopvol. Ik denk dat het CDA nu echt iets kan gaan betekenen voor het klimaatbeleid.

Dus daar is nu een andere koers ingezet? Een breuk met het verleden?

“Of het echt een breuk is weet ik niet, maar ik zie wel echte accentverschuivingen en dat zie je ook terug in het verkiezingsprogramma.“

Dat verkiezingsprogramma is nog geschreven toen er een andere lijsttrekker was: Hugo de Jonge. Hoe heb jij de val van De Jonge meegemaakt?

“Ik kijk hier zeker niet objectief naar want ik ken Hugo de Jonge goed, we hebben samengewerkt in Rotterdam. Ik snap zijn keuze om op te stappen heel goed, omdat het niet meer te combineren was met zijn ministerschap. Ik vond het ook echt rot dat hij dit moest doen. Tegelijkertijd vond ik het klasse hoe hij dat gedaan heeft, zonder om zich heen te schoppen.

Er zijn ook wel messen in zijn rug gestoken?

“Ja, dat heb je inderdaad kunnen zien. Die vuiligheid van de politiek vond ik ook moeilijk om te zien.”

En dat schrikt je niet af om naar Den Haag te gaan?

“Soms wel, maar ik weiger cynisch te zijn over de politiek. Natuurlijk zie ik dat het heel fel kan zijn, dat er spelletjes gespeeld worden en dat mensen een mes in hun rug krijgen. Toch werkt de overgrote meerderheid daar op een heel goede manier en ook voor het belang van het land en de partij. Ik weiger te geloven dat je alleen met ellebogenwerk politicus kan zijn, dat is me te cynisch.”

Je wordt straks in de CDA-fractie collega van Jaco Geurts, de boer uit Barneveld. Dat gaan verhitte discussies worden over klimaatbeleid?

Nou, ik kijk er naar uit. Ik ken Jaco Geurts van toen ik nog werkte voor de fractie, in de periode van 2011 tot 2013, en ik denk niet dat Geurts tegen duurzaamheid is. Alleen komt hij vooral op voor agrariërs, hij komt op voor melkveehouders die hun broek niet op kunnen houden omdat er gewoon geen eerlijke prijs wordt betaald voor hun product. Het is goed dat daar ook voor wordt opgekomen, maar ook die sector moet duurzamer worden. Het CDA zal niet gemakzuchtig zeggen “we halveren de veestapel”, zoals D66 doet. Ik denk dat je dan doel en middel omdraait: het doel moet zijn een kleinere milieu-impact van de boerensector, niet dat de helft van de koeien weg moet. Wij laten meer vrijheid aan boeren om zelf met methodes te komen om die doelen te halen.

Tegelijkertijd is er enige haast geboden met die harde klimaatdoelen die er zijn. Ik las in het programma dat het CDA wil dat er een burgerraad komt die meepraat over klimaatplannen. Werkt dan niet vertragend?

“Ja, maar als je de burger niet betrekt, neem je ze niet mee in de klimaatplannen. Je ziet nu al bepaalde projecten met zon en wind die stokken, omdat burgers niet meegenomen worden. Ik denk juist dat zo’n burgerraad voor draagvlak kan zorgen. In Frankrijk hebben ze ook zo’n concept en daar komen er best bruikbare ideeën uit voort. Die burgerraad mag geen smoes worden om niks te doen. Wij pleiten in ons verkiezingsprogramma bijvoorbeeld voor kernenergie, en ik ben dan wel benieuwd wat de burger daarvan vindt. Want als je de bevolking niet mee kan nemen in de energietransitie, gaat die er niet komen. En ja, er is leiderschap voor nodig, maar het compleet negeren van wat de bevolking ervan vindt lijkt mij heel erg onverstandig.”

Dat doet links te veel dan volgens jou?

“Vind ik wel. En je ziet toch ook dat verduurzaming bij links een elitair feestje blijft. Je moet er ook voor zorgen dat de energietransitie voor mijn buurman in IJsselmonde te doen is. Het kost hem wat, maar zo iemand moet begrijpen dat het nodig is en dat het rechtvaardig is en hem perspectief bieden.”

Je noemde net al kerncentrales. Het CDA wil er tenminste twee bouwen. Waarom is dat een goed idee?

“We zitten nu landelijk nog niet eens op 14 procent duurzame energie en nu al zie je dat er soms weerstand is tegen zonne- en windenergie, qua landschappelijke inpassing. We moeten dus nog 86 procent duurzame energie realiseren, en dan loop je in een klein land tegen grenzen aan. We willen ook nog een miljoen woningen bouwen, we willen natuur en recreëren. Er is dus schaarste aan ruimte in Nederland en met zo’n kerncentrale kan je veel energie opwekken op één geconcentreerde plek.

We gaan het niet halen met alleen zon- en windenergie. Dus partijen die tegen kernenergie zijn wil ik uitdagen om met een goed alternatief te komen. Je kunt niet zomaar zeggen ‘we lossen dit op met de zon en de wind’, dat vind ik volksverlakkerij en een vorm van populisme.”

De politieke podcast Coolsingelpraat is een co-productie van Vers Beton en OPEN Rotterdam. Beluister hier eerdere afleveringen. Abonneer je op ons podcastkanaal via Spotify, iTunes, Stitcher of Soundcloud.

VB_BARBARA_KATHMANN_06_lowres_Willem_de_Kam 1

Lees meer

“Ik kan als Kamerlid meer veranderen dan als wethouder in Rotterdam”

Interview met Barbara Kathmann naar aanleiding van haar overstap naar landelijke politiek

Deze banner kun je wegklikken, maar....

..je kunt ook supporter worden! Vers Beton kan alleen bestaan dankzij een bijdrage van lezers. Vanaf 6 euro per maand maak jij onafhankelijke journalistiek in Rotterdam mogelijk.

Nee, ik lees eerst het stuk verder

COOLSINGEL-PRAAT-LISA DIEDERIK(C)-8

Ewoud Kieviet

Ewoud Kieviet is politiek journalist voor de NOS op het Binnenhof. Eerder was hij twee jaar politiek verslaggever voor RTV Rijnmond op de Coolsingel.

Profiel-pagina
willem_profielfoto

Willem de Kam

Fotograaf

Willem de Kam (1988) studeerde grafisch ontwerp aan de Willem de Kooning Academie. Hij fotografeert nu full-time alles van schreeuwende voetbalsupporters tot kruiswoordpuzzelende bejaarden. Hij doet dit voor diverse media en opdrachtgevers uit de culturele en commerciële sector.

Profiel-pagina
Nog geen reacties

Om te reageren moet je ingelogd zijn. Inloggen kan je hier. Als je nog geen account hebt meld je nu aan als supporter of maak hier een gratis reageerdersaccount aan.